အင်ဒိုနီးရှား ဒုတိယကုန်သွယ်ရေးဝန်ကြီး Dyah Roro Esti က အင်ဒိုနီးရှားစီးပွားရေး လုပ်ငန်းရှင်များအား များစွာသောမဟာဗျူဟာမြောက် မိတ်ဖက်နိုင်ငံများနှင့် အပြီးသတ်ချုပ်ဆိုထားသော ကုန်သွယ်ရေးသဘောတူညီချက်များကို အပြည့်အဝအသုံးချကြရန် တိုက်တွန်းပြောကြားခဲ့ပါသည်။ မတ်လ ၄ ရက်နေ့တွင် ပြုလုပ်သော ANTARA podcast အင်တာဗျူးအတွင်း Esti က အပြီးသတ်ထားသော ကုန်သွယ်ရေးသဘောတူညီချက်များကို စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်များ အမှန်တကယ် အသုံးချနိုင်ရန် ထိရောက်စွာဆောင်ရွက်သင့်ကြောင်း၊ ထိုမှသာ လက်တွေ့ကျသော အကျိုးသက်ရောက်မှုများ ရရှိလာမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ ထိုသဘောတူညီချက်များကို အပြည့်အဝ အသုံးချခြင်းအားဖြင့် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ စျေးကွက်သို့ ဝင်ရောက်နိုင်မှု တိုးတက်လာမည်ဖြစ်ပြီး နိုင်ငံတွင်းစီးပွားရေးအတွက်လည်း အကျိုးသက်ရောက်မှုများ ကျယ်ပြန့်စွာဖြစ်ပေါ်စေမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ အောင်မြင်ခဲ့ပါက အင်ဒိုနီးရှားစီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်များ ပိုမိုအားကောင်းလာမည်ဖြစ်ပြီး ဝင်ငွေများလည်း မြင့်တက်လာမည်ဖြစ်ကြောင်းနှင့် ဝင်ငွေတိုးလာခြင်းသည် ပြည်တွင်းစီးပွားရေးအပေါ် အလွန်အပြုသဘောဆောင်သော သက်ရောက်မှုများဖြစ်စေမည်ဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပါသည်။ ထို့အပြင် Esti က နိုင်ငံတကာ ကုန်သွယ်ရေးသဘောတူညီချက်များသည် အရွယ်အစားနှင့် အကျယ်အဝန်း မတူညီကြောင်း ရှင်းလင်းပြောကြားခဲ့သည်။ အများဆုံး အကျယ်အဝန်းရှိသည့် သဘောတူညီချက်မှာ ဘက်ပေါင်းစုံစီးပွားရေးမိတ်ဖက်သဘောတူညီချက်(CEPA) ဖြစ်ပြီး ထိုထဲတွင် အင်ဒိုနီးရှား–ဥရောပသမဂ္ဂ CEPA (IEU-CEPA) လည်းပါဝင်ကြောင်း သိရပါသည်။ အဆိုပါ သဘောတူညီချက်သည် အခွန်နှင့် အခွန်မဟုတ်သော ကုန်သွယ်ရေး အတားအဆီးများကို လျှော့ချဖယ်ရှားခြင်းဖြင့် တင်ပို့မှု၊ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုနှင့် စီးပွားရေးပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်မှုများ တိုးတက်လာစေရန် ရည်ရွယ်ကြောင်း သိရပါသည်။ CEPA ဆိုသည်မှာ ကုန်ပစ္စည်းများသာမက ဝန်ဆောင်မှုကဏ္ဍများပါ ပါဝင်ပြီး တည်တံ့ခိုင်မြဲမှု နှင့် ဆက်စပ်သည့် အကြောင်းအရာများကိုလည်း ထည့်သွင်းထားကြောင်း သိရပါသည်။ ထို့အပြင် Preferential Trade Agreement (PTA) များသည် ကုန်စည်နှင့် ထုတ်ကုန်များကုန်သွယ်ခြင်းကို အဓိကထားပြီး Free Trade Agreement (FTA) များမှာ အခွန်နှင့် အခွန်မဟုတ်သော ကုန်သွယ်ရေးအတားအဆီးများကို လျှော့ချခြင်း (သို့မဟုတ်) ဖယ်ရှားခြင်းတို့ ပါဝင်ကြောင်းလည်း သိရပါသည်။ Esti က သဘောတူညီချက်များ၏ အကျယ်အဝန်းသည် မတူညီသော်လည်း အဓိကရည်ရွယ်ချက်မှာ ဒေသတစ်ခု (သို့မဟုတ်) နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံနှင့် ဆက်ဆံရေးကို ပိုမိုခိုင်မာစေပြီး ရေရှည်တည်တံ့သော ကုန်သွယ်ရေးဆက်ဆံရေးမှုများ ဆက်လက်အားကောင်းနေစေရန်ဖြစ်ကြောင်း ဖြည့်စွက်ပြောကြားခဲ့ကြောင်း သိရှိရပါသည်။
Antara News
DOCA (ရန်ကုန်)