
အရှေ့အလယ်ပိုင်းပဋိပက္ခကြောင့် ကမ္ဘာ့မြေသြဇာထောက်ပံ့မှု ကွင်းဆက်များ ပြတ် တောက် သွားပြီးနောက် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံသည် မြေသြဇာတန်ချိန် ၁.၇ သန်းအထိ တင်ပို့နိုင်ခဲ့ပြီး ပမာဏရော တန်ဖိုးပါ သိသာထင်ရှားစွာ မြင့်တက်လာခဲ့သည်။
ဗီယက်နမ်အကောက်ခွန်ဦးစီးဌာန၏ ထုတ်ပြန်ချက်အရ ဗီယက်နမ်သည် ယခုနှစ်ပထမနှစ် ဝက်အတွင်း မြေသြဇာတင်ပို့မှုမှ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၉၃၃ သန်း ရရှိခဲ့ပြီး ယခင်နှစ်ကာလတူထက် တင်ပို့မှုပမာဏ ၅၂ ရာခိုင်နှုန်းနှင့် ရရှိသည့်တန်ဖိုး ၁၀၇ ရာခိုင်နှုန်းအထိ မြင့်တက်လာခဲ့သည်။
ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံသည် တန်ချိန် ၃၃၀,၀၀၀ ကျော် (အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁၄၆ သန်းဖိုး) ဖြင့် ဗီယက်နမ်မြေသြဇာကို အများဆုံးဝယ်ယူသည့် ဈေးကွက်အဖြစ် ဆက်လက်တည်ရှိနေသည်။ ထို့ပြင် တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံက တန်ချိန် ၁၄၉,၀၀၀ နီးပါး (ဒေါ်လာ ၁၀၄ သန်းဖိုး)၊ ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံက တန်ချိန် ၁၁၈,၀၀၀ (ဒေါ်လာ ၆၄ သန်းဖိုး) နှင့် မလေးရှားနိုင်ငံက တန်ချိန် ၈၈,၀၀၀ (ဒေါ်လာ ၄၉ သန်းဖိုး) အသီးသီး တင်သွင်းခဲ့ကြသည်။
စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်များ၏ အဆိုအရ ပို့ကုန်အင်တိုက်အားတိုက် မြင့်တက်လာရခြင်းမှာ ကမ္ဘာ့မြေသြဇာထောက်ပံ့မှု ပြတ်တောက်သွားခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်။ အရှေ့အလယ်ပိုင်းဒေသ၏ ပထဝီနိုင်ငံရေးတင်းမာမှုများသည် ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြား (Strait of Hormuz) မှတစ်ဆင့် ကုန်စည် ပို့ဆောင်မှုကို သက်ရောက်မှုရှိစေခဲ့ပြီး ပါရှန်းပင်လယ်ကွေ့ဒေသရှိ စက်ရုံအများအပြား ကို ထုတ်လုပ် မှုလျှော့ချစေခဲ့သည်။ တစ်ချိန်တည်းမှာပင် ရုရှားနှင့် တရုတ်နိုင်ငံတို့က ပြည်ပတင်ပို့မှုခွဲတမ်းများကို ဆက်လက်တင်းကျပ်ထားခြင်းကြောင့် နိုင်ငံတကာစျေးကွက်တွင် ထောက်ပံ့မှုပမာဏ ပိုမိုကျုံ့သွား စေခဲ့သည်။
ကမ္ဘာ့ထောက်ပံ့မှု တင်းကျပ်လာပြီး သွင်းကုန်လိုအပ်ချက် မြင့်မားလာချိန်တွင် ဗီယက်နမ် မြေသြဇာလုပ်ငန်းများသည် ပို့ကုန်အခွင့်အလမ်းများကို အမိအရဆုပ်ကိုင်နိုင်ရန် ၎င်းတို့၏ လုပ်ငန်းလည်ပတ်မှုများကို လျင်မြန်စွာ ညှိနှိုင်းပြင်ဆင်ခဲ့ကြသည်။
ပြည်ပပို့ကုန်စျေးကွက်၏ ကောင်းမွန်သော ဖြစ်ထွန်းမှုများကို ကဏ္ဍတွင်းရှိ ကုမ္ပဏီအများအပြား၏ စီးပွားရေးရလဒ်များတွင် မြင်တွေ့နိုင်သည်။ ပထမခြောက်လပတ် ပဏာမအစီရင်ခံစာအရ PVCFC သည် ဗီယက်နမ်ဒေါင် ၁၁,၈၀၀ ဘီလီယံကျော် ဝင်ငွေရရှိခဲ့ပြီး ထုတ်ကုန်တန်ချိန် ၉၀၀,၀၀၀ ကျော် ရောင်းချနိုင်ခဲ့ကာ နှစ်စဉ်လျာထားချက်၏ ၅၉ ရာခိုင်နှုန်းကျော်ကို ပြီးမြောက်ခဲ့ပြီဖြစ်သည်။
တစ်ချိန်တည်းမှာပင် Petrochemical Fertilizer and Chemical Corporation (Phu My Fertilizer) သည် ယခုနှစ်ပထမနှစ်ဝက်တွင် မြေသြဇာနှင့် ဓာတုပစ္စည်း တန်ချိန် ၅၅၁,၅၀၀ ခန့် ထုတ်လုပ်နိုင်ခဲ့ကြောင်း ခန့်မှန်းထားသည်။ စုစုပေါင်းရောင်းချရမှုမှာ တန်ချိန် ၉၇၂,၃၀၀ ခန့်ရှိပြီး ထိုအထဲတွင် မြေသြဇာတစ်မျိုးတည်းတင် တန်ချိန် ၉၀၆,၀၀၀ ကျော်ပါဝင်ကာ ၆ လတာ လျာထားချက်ထက် ၃၂ ရာခိုင်နှုန်း ကျော်လွန်ခဲ့သည်။ Phu My NPK မြေသြဇာသည် တန်ချိန် ၁၄၄,၂၀၀ ခန့် ရောင်းချခဲ့ရပြီး ဗီယက်နမ်ဒေါင် ၁,၈၀၀ ဘီလီယံကျော် ဝင်ငွေပံ့ပိုးပေးနိုင်ခဲ့သဖြင့် ထူးခြားသည့် အမှတ်အသားတစ်ခုအဖြစ် ဆက်လက်တည်ရှိနေသည်။
လက်ရှိတွင် ဗီယက်နမ်ပြည်တွင်း၌ မြေသြဇာစျေးနှုန်းများ ဆက်လက်မြင့်တက်နေပြီး အထူးသဖြင့် တောင်ပိုင်းဒေသတွင် Urea၊ DAP နှင့် NPK စျေးနှုန်းများ တက်နေသော်လည်း မြောက်ပိုင်းစျေးကွက်မှာမူ ယေဘုယျအားဖြင့် တည်ငြိမ်နေဆဲဖြစ်သည်။
နိုင်ငံတကာစျေးကွက်တွင်မူ DTN ၏ အဆိုအရ ဇွန်လအတွင်း အမေရိကန်နိုင်ငံရှိ မြေသြဇာ လက်လီစျေးနှုန်းများသည် ယခင်လနှင့်နှိုင်းယှဉ်ပါက အမျိုးအစားအများစုတွင် ကျဆင်းသွားသော်လည်း ယခင်နှစ်ကာလတူထက် ၄ ရာခိုင်နှုန်းမှ ၄၁ ရာခိုင်နှုန်းအထိ ပိုမိုမြင့်မားနေသေးသဖြင့် ကမ္ဘာ့မြေသြဇာစျေးနှုန်းများ မြင့်မားသည့်အဆင့်တွင် ဆက်ရှိနေကြောင်း သိရှိရပါသည်။
Source : VN Express
DOCA (ရန်ကုန်)
