ပြည်ပကုန်သွယ်မှုသတင်းများ

Powered by Drupal

မြန်မာနှင့် လာအိုသို့ စက်သုံးဆီတင်ပို့မည်ဖြစ်ကြောင်း ထိုင်းအစိုးရ ရှင်းလင်းပြောကြား

       စက်သုံးဆီအရောင်းဆိုင်များ၌ ဆီပြတ်လပ်မှုကို ပြည်သူများ ကြုံတွေ့နေရပြီး အစိုးရသည် လည်း စွမ်းအင်ဆိုင်ရာ အရေးပေါ်အစီအမံများနှင့် ညွှန်ကြားချက်များကို ဆက်တိုက်ထုတ်ပြန်လျက် အကျပ်အတည်း စီမံခန့်ခွဲမှု ပြုနေရချိန်တွင် ထိုင်းနိုင်ငံ အနေဖြင့် ယင်းအခြေအနေကို မည် သို့ ကိုင်တွယ်မည်ဆိုသည်မှာ အလေးထားရမည့်ကိစ္စတစ်ရပ် ဖြစ်လာပါသည်။

      အကယ်၍ အရှေ့အလယ်ပိုင်းဒေသ၌ စစ်ပွဲဖြစ်ပွားမှု ကြာမြင့်ပါက ယင်းဒေသမှ ရေနံထုတ် လုပ်မှုနှင့် Hormuz ရေလက်ကြားမှ ဖြတ်သန်းတင်ပို့မှုတို့ကို ထိခိုက်ပြီး စက်သုံးဆီပြတ်လပ်နိုင်ခြေ ရှိသည့်အပေါ် လာအိုနှင့် မြန်မာနိုင်ငံတို့မှအပ အခြားနိုင်ငံများသို့ စက်သုံးဆီ တင်ပို့ရောင်းချမှု တားမြစ်ပိတ်ပင်သည့် အမိန့်တစ်ရပ်ကို ထိုင်းဝန်ကြီးချုပ် Anutin Charnvirakul က လက်မှတ် ရေးထိုး ထုတ်ပြန်ထားပြီးဖြစ်သည်။ ထိုသို့ အကျပ်အတည်းရင်ဆိုင်နေရချိန်၌ မည်သည့်အတွက် ကြောင့် မြန်မာနှင့် လာအိုသို့ နေ့စဉ် စက်သုံးဆီလီတာ ငါးသန်းခန့် ဆက်လက်တင်ပို့ခွင့်ပြုနေသည် ကို မေးခွန်းထုတ်မှုများ ဖြစ်ပေါ်လျက်ရှိသည်။

       သို့ရာတွင် အရှေ့အလယ်ပိုင်းဒေသ စစ်ပွဲအပေါ် စောင့်ကြည့်လေ့လာ သုံးသပ်သည့် အစိုးရ ဌာနက သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲတစ်ရပ် ပြုလုပ်ခဲ့အပြီး၌ ယင်းကိစ္စနှင့်ပတ်သက်၍ ပိုမိုရှင်းလင်းမှု ရှိလာခဲ့သည်။ ထိုင်းနိုင်ငံအနေဖြင့် အဆိုပါနှစ်နိုင်ငံနှင့် စာချုပ်ချုပ်ဆို၍ ကတိကဝတ်ထားရှိမှုများ အပြင် စွမ်းအင်စီမံခန့်ခွဲမှု မဟာဗျူဟာ၏ တစ်စိတ်တစ်ဒေသအဖြစ် ထိုကဲ့သို့ စက်သုံးဆီများ ဆက်လက်တင်ပို့ရောင်းချရန် ခွင့်ပြုထားခြင်းဖြစ်ကြောင်း၊ အထူးသဖြင့် LNG ဓာတ်ငွေ့ ဈေးနှုန်း သည် စွမ်းအင်ယူနစ် BTU တစ်သန်းလျှင် ၁၀ အမေရိကန်ဒေါ်လာနှုန်းမှ ၂၅  အမေရိကန်ဒေါ်လာ နှုန်းသို့ မြင့်တက်ခဲ့ပြီးနောက် စက်သုံးဆီဖြင့် လျှပ်စစ်ဓာတ်အားထုတ်လုပ်မှု ကုန်ကျစရိတ်သည် သိသာစွာ မြင့်မားလာနိုင်ကြောင်း ၎င်းဌာနက ပြောဆိုခဲ့သည်။

       အမျိုးသား စီးပွားရေးနှင့် လူမှုရေး ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုကောင်စီ (National Economic and Social Development Council - NESDC) ၏ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူး Danucha Pichayanan က အိမ်နီးချင်းနှစ်နိုင်ငံဖြစ်သော လာအိုနှင့် မြန်မာသို့သာ စက်သုံးဆီတင်ပို့မှုကို ကန့်သတ်ထားရှိ ဆောင်ရွက်ကြောင်း၊ လက်ရှိကာလတွင် နေ့စဉ်တင်ပို့မှုပမာဏကို လီတာ ၅ သန်း ထက်မပိုစေပဲ ကန့်သတ်ထားပြီး လာအိုသို့ စက်သုံးဆီလီတာ ၄ သန်းကျော်နှင့် မြန်မာသို့ လီတာ ၃၀၀၀၀၀ ခန့် သာ နေ့စဉ်တင်ပို့ကြောင်း၊ ထိုင်းနှင့် လာအိုနိုင်ငံတို့အကြား စွမ်းအင်ကဏ္ဍ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု အထူးသဖြင့် လာအိုထံမှ ရေအားလျှပ်စစ် တင်သွင်းမှု အစီအစဉ်အရ ၎င်းတို့ အနေဖြင့် လာအိုသို့ စက်သုံးဆီ ဆက်လက်တင်ပို့ရန် လိုအပ်လျက်ရှိကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

       အကယ်၍ ကမ္ဘာ့ LNG ဓာတ်ငွေ့ဈေးနှုန်းများ ဆက်လက်မြင့်တက်လာပါက ထိုင်းနိုင်ငံ အနေဖြင့် လျှပ်စစ်ဓာတ်အား ထုတ်လုပ်ဖြန့်‌ဖြူးရာ၌ သဘာဝဓာတ်ငွေ့၊ ရေအားလျှပ်စစ်နှင့် ကျောက်မီးသွေးတို့ကို ပေါင်းစပ်အသုံးပြုသည့် စွမ်းအင်ရောနှောမှုစနစ်မှတစ်ဆင့် ချိန်ညှိဆောင် ရွက်ရန် လိုအပ်ဖွယ်ရှိသည်။ သို့ဖြစ်ရာ ရှေ့လာမည့်ကာလများတွင် သဘာဝဓာတ်ငွေ့ ဈေးနှုန်းများ မြင့်တက်လာပါက ပျမ်းမျှ လျှပ်စစ်ဓာတ်အားခ ဈေးနှုန်းကို လျှော့ချနိုင်ရန်အတွက် ရေအားဖြင့် ထုတ်လုပ်သည့် လျှပ်စစ်ဓာတ်အားကို ပိုမိုတင်သွင်းလာရဖွယ်ရှိသည်။ ဤအခြေအနေက ထိုင်း နိုင်ငံအတွက် ၎င်း၏ အိမ်နီးချင်းထံသို့ စက်သုံးဆီပံ့ပိုးမှု ဆက်လက်လုပ်ဆောင်ရန် လိုအပ်စေလျက် ရှိသည်။

       မြန်မာနိုင်ငံသို့ စက်သုံးဆီ ဆက်လက်ရောင်းချတင်ပို့ခွင့်ပြုရသည့် အကြောင်းအရင်းမှာမူ မြန်မာဘက်မှ ထုတ်လုပ်တင်ပို့မှု အပါအဝင် သဘာဝဓာတ်‌ငွေ့ကို ပိုက်လိုင်းသွယ်တန်း၍ တင်သွင်း နေရသောကြောင့်ဖြစ်သည်။ ထိုသို့ တင်သွင်းလာသည့် သဘာဝဓာတ်‌ငွေ့ဖြင့် Ratchaburi ဒေသရှိ လျှပ်စစ်ဓာတ်အားစက်ရုံကိုလည်ပတ်လျက် နိုင်ငံ၏ အလယ်ပိုင်းနှင့် တောင်ပိုင်းနယ်မြေဒေသများ သို့ လျှပ်စစ်ဓာတ်အား ဖြန့်ဖြူးလျက်ရှိသည်။ အဆိုပါ လုပ်ငန်းနယ်ပယ်တွင် နှစ်နိုင်ငံ ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်နေမှုအရ ထိုင်းနိုင်ငံ အနေဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံသို့ စက်သုံးဆီတင်ပို့မှုကို ဆက်လက်လုပ် ဆောင်ရန်ရှိကြောင်း The Nation သတင်းဌာနက ဖော်ပြထားသည်။

Source: The Nation Thailand, 29 March 2026(လယ်ယာထွက်ကုန်များနှင့် အဓိကသွင်းကုန်များ၏ နိုင်ငံတကာဈေးကွက်စောင့်ကြည့်လေ့လာရေးအဖွဲ့)

ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ၏ စိုက်ပျိုးရေးကဏ္ဍအတွက် ကမ္ဘာ့ဘဏ်က ဒေါ်လာ ၁ ဘီလီယံ ချေးငွေအတည်ပြု

         ကမ္ဘာ့ဘဏ် (WB) သည် ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ၏ စားနပ်ရိက္ခာစနစ်တွင် စိုက်ပျိုးရေးကဏ္ဍ ကုန်ထုတ်စွမ်းအား မြှင့်တင်ရန်နှင့် ရာသီဥတုဒဏ်ခံနိုင်ရည်ရှိမှုကို အားကောင်းစေရန် ရည်ရွယ်၍ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁ ဘီလီယံ ချေးငွေကို အတည်ပြုလိုက်ကြောင်း သိရပါသည်။ ဝါရှင်တန်အခြေစိုက် အဆိုပါ ငွေချေးအဖွဲ့အစည်းက ၎င်းတို့၏ အမှုဆောင်ဒါရိုက်တာများအဖွဲ့သည် ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ၏ ကဏ္ဍအလိုက် ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများကိုပံ့ပိုးပေးမည့် "ဖိလစ်ပိုင် ရေရှည်တည်တံ့သော စိုက်ပျိုးရေးအသွင်ကူးပြောင်းမှုစီမံကိန်း" (PSAT) အတွက် ရန်ပုံငွေကို တရားဝင်ခွင့်ပြုလိုက်ပြီဖြစ်ကြောင်း မကြာသေးမီက ကြေညာခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။

         အဆိုပါအစီအစဉ်သည် စိုက်ပျိုးရေးလုပ်ထုံးလုပ်နည်းများကို ခေတ်မီအောင် ဆောင်ရွက်ခြင်း၊ စားနပ်ရိက္ခာနှင့် အာဟာရဖူလုံမှုကို မြှင့်တင်ခြင်းနှင့် အလုပ်အကိုင်အခွင့်အလမ်းများ ဖန်တီးပေးခြင်းတို့ကို ကူညီပေးမည်ဖြစ်ကာ တစ်နိုင်ငံလုံးရှိ ဖိလစ်ပိုင်လယ်သမား အနည်းဆုံး ငါးသန်းခန့် အကျိုးကျေးဇူး ခံစားရမည်ဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။ "ဒါဟာ ဖိလစ်ပိုင်စိုက်ပျိုးရေး ကဏ္ဍအတွက် အသွင်ကူးပြောင်းလဲစေမယ့် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုတစ်ခုပါပဲ" ဟု ဖိလစ်ပိုင်၊ မလေးရှားနှင့် ဘရူနိုင်းနိုင်ငံဆိုင်ရာ ကမ္ဘာ့ဘဏ်ဌာနခွဲ ညွှန်ကြားရေးမှူး Zafer Mustafaoğlu က ပြောကြားခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။

           PSAT စီမံကိန်းသည် ရာသီဥတုနှင့် ကိုက်ညီသော စိုက်ပျိုးနည်းစနစ်များကို မိတ်ဆက်ပေးမည်ဖြစ်ပြီး ၎င်းတွင် မြေသြဇာနှင့် မျိုးစေ့စီမံခန့်ခွဲမှု မြှင့်တင်ခြင်း၊ ရေချွေတာခြင်းနှင့် ဖန်လုံအိမ်ဓာတ်ငွေ့ လျှော့ချသည့် နည်းပညာများ၊ ရိတ်သိမ်းချိန်လွန် လေလွင့်ဆုံးရှုံးမှု လျှော့ချခြင်းတို့ ပါဝင်မည်ဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။

         ထို့အပြင် လယ်သမားများ စိုက်ပျိုးသီးနှံ အမျိုးအစားစုံလင်စေရန်၊ တန်ဖိုးမြင့်သီးနှံများနှင့် ပို့ကုန်လက်မှတ်ထုတ်ပေးသည့် ဓာတ်ခွဲခန်းများကို ပိုမိုလက်လှမ်းမီစေရန် လုပ်ဆောင်ပေးခြင်းဖြင့် လယ်ယာထွက်ကုန်တင်ပို့မှုကို မြှင့်တင်ပေးခြင်း၊ ဈေးကွက်ရရှိမှု တိုးတက်စေခြင်းနှင့် ထောက်ပံ့ပို့ဆောင်ရေးကဏ္ဍကို ခေတ်မီအောင် လုပ်ဆောင်ပေးခြင်းတို့ကိုလည်း ကူညီပေးမည်ဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။ PSAT သည်ဘတ်ဂျက်ရေးဆွဲခြင်း၊ အချက်အလက်စီမံခန့်ခွဲမှုနှင့် ဝယ်ယူရေးလုပ်ငန်းစဉ်များကို အားကောင်းစေခြင်းဖြင့် စိုက်ပျိုးရေးဝန်ကြီးဌာနကို ပိုမိုခေတ်မီလာစေရန် ဆောင်ရွက်မည်ဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။

        "ဒီအစီအစဉ်သစ်ဟာ လယ်သမားတွေရော စားသုံးသူတွေအတွက်ပါ လက်ဆုပ်လက်ကိုင်ပြနိုင်တဲ့ အကျိုးကျေးဇူးတွေပေးစွမ်းဖို့ ရည်ရွယ်ပါတယ်။ စိုက်ပျိုးရေးကုန်ထုတ် စွမ်းအားပိုမိုအားကောင်းလာတာ၊ သီးနှံစုံလင်လာတာ၊ ရာသီဥတုဒဏ်ခံနိုင်ရည် မြင့်တက်လာတာ၊ ရိတ်သိမ်းချိန်လွန် လေလွင့်မှုလျော့နည်းလာတာနဲ့ လယ်ယာထွက်ကုန် ပြည်ပတင်ပို့မှု တိုးတက်လာတာတွေကတစ်ဆင့် လယ်သမားတွေ ဝင်ငွေပိုရလာမှာပါ။ အစိုးရရဲ့ အရင်းအမြစ်တွေကို ပိုမိုထိရောက်စွာ အသုံးပြုခြင်းကလည်း ဒီအကျိုးအမြတ်တွေကို ပိုမိုတိုးပွားစေမှာ ဖြစ်ပါတယ်" ဟု ကမ္ဘာ့ဘဏ်၏ စိုက်ပျိုးရေးဆိုင်ရာ အကြီးတန်းပါရဂူ Mio Takada က ပြောကြားခဲ့ကြောင်း သိရှိရပါသည်။

Source: Philstar                                                                        

DOCA (ရန်ကုန်)

အာဖရိကဈေးကွက်များတွင် ပို့ကုန်တိုးမြှင့်ရန်အတွက် အခွင့်အလမ်းများ ပိုင်ဆိုင်ထားသည့် ဗီယက်နမ်လုပ်ငန်းများ

          ဆီနီဂေါနှင့် တူနီးရှားနိုင်ငံများကိုပါ တာဝန်ယူရသည့် အယ်လ်ဂျီးရီးယားရှိ ဗီယက်နမ် ကုန်သွယ်ရေးရုံးသည် ဗီယက်နမ် အဖွဲ့အစည်းများနှင့် ကုမ္ပဏီများ ၄၀ ကျော်တို့နှင့်အတူ အဆိုပါ သုံးနိုင်ငံစျေးကွက်များသို့ တင်ပို့ရေးဆိုင်ရာ အကြံပေးဆွေးနွေးပွဲတစ်ရပ်ကို မတ် ၂၆ ရက်နေ့တွင်  ကျင်းပခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။ ထိုအစီအစဉ်သည် အာဖရိကရှိ အလားအလာကောင်းသော စျေးကွက်များအကြောင်း နောက်ဆုံးပေါ်သတင်းအချက်အလက်များပေးအပ်ရန် ရည်ရွယ်သည့် ပုံမှန်ဆောင်ရွက်မှုများ၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။ အဆိုပါ ဆွေးနွေးပွဲတွင် ကုန်သွယ်ရေးအကြံပေး Hoang Duc Nhuan က ဗီယက်နမ်ထုတ်ကုန်များသည် လူဦးရေ ၄၈ သန်းကျော်ရှိပြီး သွင်းကုန်လိုအပ်ချက်မြင့်မားသော အယ်လ်ဂျီးရီးယားသို့ တင်ပို့ရာတွင် သင့်လျော်ကောင်းမွန်သည့် အခြေအနေများကို ပိုင်ဆိုင်ထားကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပါသည်။ နှစ်နိုင်ငံအကြား ကာလကြာရှည်အပြုသဘောဆောင်သော နိုင်ငံရေးဆက်ဆံမှုရှိပြီး ၂၀၂၅ ခုနှစ်တွင် နှစ်နိုင်ငံ ဗျူဟာမြောက်မိတ်ဖက်အဆင့်သို့ မြှင့်တင်ထားသလို နှစ်နိုင်ငံစီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်များအကြား အပြန်အလှန်စိတ်ဝင်စားမှုများလည်း မြင့်တက်လာနေကြောင်း သိရပါသည်။ ဗီယက်နမ်ထုတ်ကုန်များသည် အရည်အသွေးနှင့် စျေးနှုန်းနှစ်မျိုးစလုံးတွင် ယှဉ်ပြိုင်နိုင်စွမ်းရှိကြောင်း သိရပါသည်။ အယ်လ်ဂျီးရီးယားနိုင်ငံသည် နှစ်စဉ် ကော်ဖီ ၁၃၀,၀၀၀ တန်ခန့် သွင်းယူပြီး အဓိကအားဖြင့် မပြုပြင်ရသေးသော ရိုဘတ်စတာကော်ဖီစေ့များဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။ ထိုစျေးကွက်တွင် ဗီယက်နမ်သည် ၇၀,၀၀၀ တန်ခန့် (စုစုပေါင်းတင်ပို့မှု၏ တစ်ဝက်ကျော်) ဖြင့် ခန့်မှန်းဝင်ငွေ အမေရိကန်ဒေါ်လာသန်း ၁၀၀ ခန့် ရရှိနေပြီး ကော်ဖီသည် နောက်လာမည့်ကာလတွင်လည်း အဓိကပို့ကုန်တစ်ခုအဖြစ် ဆက်လက်တည်ရှိရန် မျှော်မှန်းရကြောင်း သိရပါသည်။ ထို့အပြင် သီဟိုဠ်စေ့များ၊ အုန်းသီး၊ ငရုတ်ကောင်း၊ သစ်ကြံပိုးနှင့် နာနတ်ပွင့်ကဲ့သို့သော စိုက်ပျိုးရေး ထွက်ကုန်များအတွက်လည်း ဝယ်လိုအားမြင့်မားနေကြောင်း သိရပါသည်။ ပင်လယ်စာများသည်လည်း အယ်လ်ဂျီးရီးယားသို့ ဗီယက်နမ်၏ အဓိကပို့ကုန်များထဲတွင် တစ်ခုအပါအဝင်ဖြစ်ပြီး နှစ်စဉ် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၉ သန်း မှ ၁၀ သန်းခန့် ဝင်ငွေရရှိစေကြောင်း သိရပါသည်။ ထို့ပြင် မော်တော်ယာဉ်၊ အပိုပစ္စည်းများ၊ အထည်အလိပ်၊ အားကစားဖိနပ်၊ ကုန်ကြမ်းနှင့် ဓာတုပစ္စည်းများကဲ့သို့ စက်မှုကုန်ပစ္စည်းများလည်း တင်ပို့နိုင်ခြေကောင်းမွန်နေကြောင်း သိရပါသည်။ ဆီနီဂေါနိုင်ငံသည် လူဦးရေ ၁၉ သန်းခန့်သာရှိသော်လည်း အာဖရိကတွင် စီးပွားရေးပိုမိုတံခါးဖွင့်ထားပြီး ပေါင်းစည်းမှုမြင့်မားသော နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံဖြစ်ကာ နိုင်ငံရေးတည်ငြိမ်မှု၊ အခြေခံအဆောက်အအုံများနှင့် ဆိပ်ကမ်းများ၊ လေဆိပ်များကောင်းမွန်ခြင်းကြောင့် ပတ်ဝန်းကျင်ကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံများသို့ ကုန်ပစ္စည်းဖြန့်ချိရာတွင် အရေးပါသောသယ်ယူပို့ဆောင်ရေးဗဟိုဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။ ဗီယက်နမ်၏ အဓိကပို့ကုန်များမှာ ဆန်၊ ငရုတ်ကောင်းနှင့် သစ်သီးဝလံများဖြစ်ပြီး ဆီနီဂေါသည် နှစ်စဉ် ဆန်တန်ချိန် ၉၀၀,၀၀၀ မှ ၁ သန်းအထိ တင်သွင်းလေ့ရှိကြောင်း သိရပါသည်။ ထို့အပြင် ဆီနီဂေါတွင် ဗီယက်နမ်နှင့် အာရှလူမျိုးအသိုင်းအဝိုင်းများ၊ ဗီယက်နမ်စားသောက်ဆိုင်များ တည်ရှိခြင်းကြောင့် ဆန်ပြား၊ မုန့်ခြောက်နှင့် ငါးချဉ်ရည်ကဲ့သို့ အစာခြောက်များအတွက် စျေးကွက်ချဲ့ထွင်ရန် အခွင့်အလမ်းများလည်း တည်ရှိနေကြောင်း သိရပါသည်။ တူနီးရှားနိုင်ငံသည် အရွယ်အစားအသေးငယ်သော်လည်း အာဖရိက-အာရပ်ဒေသတွင် ယှဉ်ပြိုင်နိုင်စွမ်းမြင့်မားပြီး အားကောင်းသော နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။ ဥရောပနှင့် ၁၄၀ ကီလိုမီတာသာ ကွာဝေးသည့်တည်နေရာကြောင့် ကုန်သွယ်ရေးအတွက်အရေးပါပြီး အာဖရိကကုန်သွယ်ရေး သဘောတူညီချက် (AfCFTA) ကို စတင်အကောင်အထည်ဖော်ခဲ့သော နိုင်ငံများထဲတွင် ပါဝင်ကြောင်း သိရပါသည်။ တူနီးရှားသည် နှစ်စဉ် ရိုဘတ်စတာကော်ဖီ ၃၀,၀၀၀ တန်ခန့်၊ ဆန် ၃၀,၀၀၀ တန်နှင့် သကြား ၃၆၀,၀၀၀ တန်ခန့် တင်သွင်းလေ့ရှိပြီး ဗီယက်နမ်အပါအဝင် အခြားနိုင်ငံများမှ ကုန်ပစ္စည်းများအတွက် အာဖရိက-အာရပ်စျေးကွက်သို့ ဝင်ရောက်ရန် ဂိတ်တံခါးဝတစ်ခုအဖြစ် ဆောင်ရွက်နိုင်ကြောင်း သိရပါသည်။ သို့သော် Nhuan က သိသာ ထင်ရှားသောပို့ကုန်အလားအလားပိုင်ဆိုင်ထားသော်လည်း အချို့အာဖရိကနိုင်ငံများတွင် သွင်းကုန် အခွန်နှုန်းမြင့်မားနေသေးကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပါသည်။ ဥပမာအားဖြင့် အယ်လ်ဂျီးရီးယားတွင် အခွန်နှုန်းသည် ၃၀% အထိရှိနိုင်ပြီး VAT ၁၉%၊ withholding tax ၂% နှင့် solidarity tax ၃% တို့ပါ ထပ်မံပေးဆောင်ရနိုင်ကြောင်း သိရပါသည်။ ထို့ပြင် ကုန်ပစ္စည်းအမျိုးအစားအလိုက် Safeguard အခွန် ၃၀% မှ ၂၀၀% အထိ သက်ရောက်နိုင်ကြောင်း သိရပါသည်။ ထို့ကြောင့် ပို့ကုန်လုပ်ငန်းရှင်များအား ယုံကြည်စိတ်ချရသော မိတ်ဖက်များကို ရွေးချယ်ကာ လုံခြုံသော ငွေပေးချေမှုနည်းလမ်းများ (ဥပမာ - irrevocable L/C) ကို အသုံးပြုရန်နှင့် စာချုပ်တန်ဖိုး၏ အနည်းဆုံး ၂၀% အပ်နှံစေသော စနစ်များကို လက်ခံရန်အကြံပြုထားပြီး နောက်မှပေးချေသည့် စနစ်များကို ရှောင်ကြဉ်သင့်ကြောင်းလည်း အကြံပြုခဲ့သည်ဟု သိရပါသည်။ ထို့အပြင် မူဆလင် လူဦးရေများပြားသည့် နိုင်ငံများတွင် စားသုံးသူအကြိုက်နှင့် ယဉ်ကျေးမှုကိုနားလည်ခြင်း၊ အထူးသဖြင့် အသားနှင့်ဆိုင်သော အစားအစာများအတွက် ဟာလာ (Halal) လက်မှတ် ရရှိထားရမည့် လိုအပ်ချက်သည်လည်း အရေးကြီးကြောင်း Nhuan ကထပ်မံပြောကြားခဲ့ကြောင်း သိရှိရပါသည်။

Vietnam Plus                                                                            

DOCA (ရန်ကုန်)

အရှေ့တောင်အာရှဒေသတွင် ဥရောပမွေးမြူရေးကြက်ဘဲ တင်သွင်းမှု ဒုတိယ အကြီးမားဆုံးဖြစ်လာသည့် ဗီယက်နမ်

         ဗီယက်နမ်နိုင်ငံသည် ၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွင်း ဥရောပမှ ကြက်သား၊ ဘဲသားနှင့် ငန်းသားအစရှိသည့် မွေးမြူရေးတိရိစ္ဆာန်စုစုပေါင်း တန်ချိန် ၅၆,၅၀၀ ကျော် တင်သွင်းခဲ့ပြီး အရှေ့တောင်အာရှဒေသတွင် ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံပြီးနောက် ဒုတိယအကြီးဆုံးဝယ်ယူသူဖြစ်လာကြောင်း ဥရောပကော်မရှင် (EC) ၏ ဒေတာများအရ သိရပါသည်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလတစ်လအတွင်းပင် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ သည် တန်ချိန် ၅,၃၀၀ ကျော် တင်သွင်းကာ ဒေသအတွင်းအကြီးမားဆုံး ဥရောပကြက်ဘဲ ဝယ်ယူသူဖြစ်လာခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။ ဟိုချီမင်းမြို့တွင် ကျင်းပသော “European Poultry – From Farm to Fork” ကမ်ပိန်းအောက်ရှိ ပရိုမိုးရှင်းပွဲတွင် ပိုလန်နိုင်ငံကုန်သွယ်ရေးအသင်းအောက်ရှိ အမျိုးသားကြက်ဘဲမွေးမြူရေးကောင်စီ ဥက္ကဋ္ဌ Dariusz Goszczynski က ဗီယက်နမ်ကို ဒေသအတွင်း အရေးပါသော ဈေးကွက်တစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်ထားကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပါသည်။ ဥရောပနိုင်ငံများထဲတွင် ပိုလန်နိုင်ငံသည် အဓိကပို့ကုန်ရင်းမြစ်အဖြစ် ဆက်လက်ရပ်တည်နေပြီး ၂၀၂၅ ခုနှစ်တွင် တန်ချိန် ၃၇,၃၀၀ ကျော် တင်ပို့ခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။ ၎င်း၏နောက်တွင် ပြင်သစ်နိုင်ငံက တန်ချိန် ၄,၉၀၀ ခန့်၊ ဟန်ဂေရီ၊ အီတလီနှင့် နယ်သာလန်တို့က တန်ချိန် ၄,၆၈၀၊ ၂,၇၅၀ နှင့် ၂,၁၇၀ အသီးသီး တင်ပို့ခဲ့ကြကြောင်း သိရပါသည်။ COVID-19 ကပ်ရောဂါကြောင့် ၂၀၂၁ မှ ၂၀၂၂ ခုနှစ်အတွင်း တင်သွင်းမှုလျော့နည်းခဲ့ပြီး နှစ်စဉ် တန်ချိန် ၃၀,၀၀၀ ခန့်သာ ရှိခဲ့သော်လည်း ၂၀၂၃ ခုနှစ်မှ စတင်၍ စားသုံးမှုပြန်လည်အားကောင်းလာသဖြင့် တင်သွင်းမှုပမာဏသည် နှစ်ဆနီးပါး မြင့်တက်လာခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။ ဗီယက်နမ်ရှိ ပိုလန်ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုနှင့် ကုန်သွယ်ရေးအေဂျင်စီ (PAIH) ရုံးအကြီးအကဲ Piotr Harasimowicz က ဥရောပထုတ်ကုန်များ၏ အရည်အသွေးမြင့်မားမှုနှင့် လုံခြုံရေးစံချိန်စံနှုန်းများကြောင့် စားသုံးသူယုံကြည်မှု မြင့်တက်လာခြင်းသည် တင်သွင်းမှုတိုးတက်လာစေသော အချက်တစ်ခုဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပါသည်။ စက်မှုလုပ်ငန်းအဖွဲ့များအနေဖြင့် လာမည့်နှစ်များတွင် လိုအပ်ချက်ဆက်လက်တိုးတက်မည်ဟု ခန့်မှန်းထားပြီး ပိုလန်နိုင်ငံမှ ဗီယက်နမ်သို့ တင်ပို့မှုတစ်ခုတည်းပင် နှစ်စဉ် တန်ချိန် ၄၅,၀၀၀ ခန့်အထိ ရောက်ရှိနိုင်မည်ဟု ခန့်မှန်းထားကြောင်း သိရပါသည်။ ဈေးကွက်ဒေတာ ထုတ်ပေးသည့် Agro Monitor အဆိုအရ ၂၀၂၄ ခုနှစ်တွင် ဗီယက်နမ်၏ စုစုပေါင်း အသားစားသုံးမှုအတွင်း ကြက်သားသည် ၃၃ ရာခိုင်နှုန်း ရှိလာပြီး ၂၀၂၂ ခုနှစ်၏ ၂၉ ရာခိုင်နှုန်းထက် မြင့်တက်လာကြောင်း သိရပါသည်။ ထို့အပြင် လူတစ်ဦးလျှင် တစ်နှစ်လျှင် ကြက်ဥစားသုံးမှုသည် ၁၉၈ လုံးခန့်သာ ရှိနေသေးပြီး ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ပျမ်းမျှ ၂၅၀ မှ ၃၀၀ လုံးထက် နည်းနေသဖြင့် ဈေးကွက်တိုးတက်ရန် အခွင့်အလမ်းများ ဆက်လက်တည်ရှိနေကြောင်း သိရပါသည်။ ဝင်ငွေတိုးတက်လာမှုနှင့် မြို့ပြဖွံ့ဖြိုးတိုးတက် ပြောင်းလဲမှုများကြောင့် စားသောက်မှုပုံစံများ ပြောင်းလဲလာသဖြင့် ပြည်တွင်းကြက်ဘဲ မွေးမြူရေးလုပ်ငန်းနှင့် တင်သွင်းမှုနှစ်ဖက်စလုံးတွင် ဆက်လက်တိုးတက်လာမည်ဟု မျှော်လင့်ရကြောင်း သိရှိရပါသည်။

Vietnam Plus                                                                            

DOCA (ရန်ကုန်)

၂၀၂၆ ခုနှစ်အစောပိုင်းတွင် ကင်းမွန်နှင့် ရေဘဝဲတင်ပို့မှုအားကောင်းခဲ့သည့် ဗီယက်နမ်

       ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ၏ ကင်းမွန်နှင့် ရေဘဝဲပို့ကုန်တန်ဖိုးသည် ၂၀၂၆ ခုနှစ် ပထမ ၂ လအတွင်း အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁၁၁ သန်းကျော် ရရှိခဲ့ပြီး ယခင်နှစ်တူညီသည့်ကာလနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက ၂၃ ရာခိုင်နှုန်း မြင့်တက်ခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။ ၎င်းသည် ဤကဏ္ဍအတွက် ကောင်းမွန်သည့် စတင်မှုတစ်ခုဖြစ်သကဲ့သို့ များစွာသောဈေးကွက်များတွင် ဝယ်လိုအား ပြန်လည်မြင့်တက်လာ နေသည်ကိုလည်း ဖော်ပြနေကြောင်း သိရပါသည်။ ထုတ်ကုန်ဖွဲ့စည်းပုံအရ ကင်းမွန်များသည် ကြီးထွားမှု၏အဓိကမောင်းနှင်အားအဖြစ် ပေါ်ထွန်းလာကြောင်း သိရပါသည်။ ဗီယက်နမ်သည် ကင်းမွန်တင်ပို့မှုမှဝင်ငွေ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၆၄ သန်းကျော်ရရှိကာ ၃၀ ရာခိုင်နှုန်းနီးပါး မြင့်တက်ခဲ့ပြီး ရေဘဝဲတင်ပို့မှုမှ ဝင်ငွေအမေရိကန်ဒေါ်လာ ၄၇ သန်းကျော်ဖြင့် ၁၆ ရာခိုင်နှုန်း ကျော်မြင့်တက်ခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။ ထိုတိုးတက်မှုအရ ရေတိုကာလအတွင်း ကင်းမွန်ထုတ်ကုန်များအတွက် ဝယ်လိုအားပြန်လည်နာလံထူမှု မြန်ဆန်နေသည်ကို ပြသနေကြောင်း သိရပါသည်။ စျေးကွက်အလိုက်ဆိုပါက အာရှဒေသသည် တိုးတက်မှုအတွက် အဓိက မောင်းနှင်အားအဖြစ် ဆက်လက်တည်ရှိနေကြောင်း သိရပါသည်။ တောင်ကိုရီးယားသည် ဒေါ်လာ ၄၂ သန်းနီးပါးဖြင့် အကြီးမားဆုံး တင်သွင်းသူအဖြစ် ရပ်တည်နေပြီး ၂၃ ရာခိုင်နှုန်းနီးပါး မြင့်တက်ခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။ ၎င်း၏နောက်တွင် ဂျပန်နိုင်ငံသည် ဒေါ်လာ ၂၆ သန်းနီးပါးဖြင့် ၈ ရာခိုင်နှုန်းခန့် မြင့်တက်ခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။ ထို့အပြင် တရုတ်နိုင်ငံသို့ တင်ပို့မှုမှာ ၈၅ ရာခိုင်နှုန်းကျော်နှင့် ထိုင်းနိုင်ငံသို့ တင်ပို့မှုမှာ ၄၁ ရာခိုင်နှုန်းကျော် အသီးသီး မြင့်တက်လာခဲ့ခြင်းကြောင့် ဒေသတွင်းဝယ်လိုအား တိုးတက်လာနေမှုကို ထင်ရှားစွာ မြင်တွေ့နိုင်ကြောင်း သိရပါသည်။ သို့သော် ဥရောပသမဂ္ဂသို့ တင်ပို့မှုမှာ ၁၄.၅ ရာခိုင်နှုန်းခန့် ကျဆင်းခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။ တစ်ချိန်တည်းမှာပင် တိုးတက်ကောင်းမွန်သော အခြေအနေများရှိနေသော်လည်း စိန်ခေါ်မှုများစွာကိုလည်း ရင်ဆိုင်နေရကြောင်း သိရပါသည်။ အရှေ့အလယ်ပိုင်းဒေသရှိ တင်းမာမှုများကြောင့် သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး ကုန်ကျစရိတ် မြင့်တက်နိုင်ခြင်းနှင့် ပို့ဆောင်ချိန် ကြာရှည်နိုင်ခြင်းတို့ ဖြစ်ပေါ်နေကြောင်း သိရပါသည်။ ထို့အပြင် လောင်စာဆီဈေးနှုန်း မြင့်မားနေခြင်းကြောင့် ငါးဖမ်းလုပ်ငန်း၏ ကုန်ကျစရိတ်များ တိုးလာကာ ငါးဖမ်းသမားများနှင့် ကုန်ကြမ်းထောက်ပံ့မှုအပေါ် ဖိအားများဖြစ်ပေါ်စေလျက်ရှိကြောင်း သိရပါသည်။ ပြည်တွင်းကုန်ကြမ်း ထောက်ပံ့မှု မတည်ငြိမ်မှုများကြောင့်လည်း ပို့ကုန်မှာယူမှုများကို ပြည့်မီစေရန် အခက်အခဲများရှိနေကြောင်း သိရပါသည်။ ထို့အပြင် ဥရောပသမဂ္ဂမှ ချမှတ်ထားသော တရားမဝင်သော၊ အစီရင်မခံထားသောနှင့် စည်းကမ်းမလိုက်နာသော ငါးဖမ်းမှု (IUU) နှင့် ပတ်သက်သည့် “အဝါကတ်” သတိပေးချက်သည် လုပ်ငန်းနယ်ပယ်၏ ဂုဏ်သိက္ခာနှင့် ဈေးကွက်တိုးချဲ့မှုအပေါ် အဓိကအတားအဆီးတစ်ခုအဖြစ် ဆက်လက်တည်ရှိနေကြောင်း သိရပါသည်။ ထိုအခြေအနေတွင် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများအား ကုန်ကျစရိတ်ပြောင်းလဲမှုများကို လိုက်လျောညီထွေပြောင်းလဲရန်၊ ကုန်ကြမ်းရင်းမြစ်များမျိုးစုံချဲ့ထွင်ရန်နှင့် အာရှစျေးကွက်များတွင် ရှိနေသောအခွင့်အလမ်းများကို ထိရောက်စွာအသုံးချရန် အကြံပြုထားကြောင်း သိရှိရပါသည်။

Vietnam Plus                                                                            

DOCA (ရန်ကုန်)

စင်္ကာပူ၊ မလေးရှားနိုင်ငံတို့နှင့် ကုန်သွယ်ရေးပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုမြှင့်တင်လျှက်ရှိသော အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ

          အင်ဒိုနီးရှား ကုန်သွယ်ရေးဒုတိယဝန်ကြီး Dyah Roro Esti သည် အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံများဖြစ်သည့် စင်္ကာပူ၊ မလေးရှားနိုင်ငံတို့မှ တာဝန်ရှိသူများနှင့် သီးခြားစီတွေ့ဆုံကာ ကုန်သွယ်ရေးနှင့် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများတိုးမြှင့်ရန် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ထိုသို့ နှစ်နိုင်ငံချင်း တွေ့ဆုံဆွေးနွေးမှုများမှတစ်ဆင့် အင်ဒိုနီးရှားအနေဖြင့် ပွင့်လင်းမြင်သာ၍ အားလုံးပါဝင်နိုင်တဲ့၊ ဒေသတွင်းစီးပွားရေး ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုကိုရှေးရှုတဲ့ ကုန်သွယ်ရေးပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်မှုများကိုခိုင်မာစေရန် ကတိကဝတ်ပြုကြောင်း ဒုတိယဝန်ကြီးက မတ်လ ၁၅ ရက် နေ့တွင် ထုတ်ပြန်သည့် ကြေညာချက်၌ ပြောကြားခဲ့သည်။ အဆိုပါ တွေ့ဆုံမှုများကို ပြီးခဲ့သည့် သောကြာနေ့ (မတ်လ ၁၃ ရက်) က ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ၊ တာဂွစ်မြို့တွင် ကျင်းပခဲ့သည့် (၃၂) ကြိမ်မြောက် အာဆီယံစီးပွားရေးဝန်ကြီးများ အစည်းအဝေး (32nd AEM Retreat) ပြင်ပတွင် ပြုလုပ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ စင်ကာပူ ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ်နှင့် ကုန်သွယ်ရေးနှင့် စက်မှုဝန်ကြီး Gan Kim Yong နှင့် တွေ့ဆုံစဉ်အတွင်း Esti က နှစ်နိုင်ငံကြား ကုန်သွယ်ရေးဆက်ဆံမှု၏ ကောင်းမွန်သော တိုးတက်မှုအခြေအနေများကို အသားပေးဆွေးနွေးခဲ့သည်။ အင်ဒိုနီးရှားနှင့် စင်္ကာပူတို့၏ ကုန်သွယ်မှုတန်ဖိုးသည် ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ်တွင် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁၆.၈၅ ဘီလီယံ ရှိခဲ့ရာမှ ၂၀၂၅ ခုနှစ်တွင် ၁၉.၃၂ ဘီလီယံအထိ ရှိလာခဲ့ပြီး လွန်ခဲ့သည့် ၅ နှစ်အတွင်း ၁၄.၆ ရာခိုင်နှုန်း တိုးတက်လာခဲ့သည်။ အင်ဒိုနီးရှားသည် စင်္ကာပူနှင့် မိတ်ဖက်ဆောင်ရွက်မှုတွင် အထူးသဖြင့် ပို့ကုန်များကို တန်ဖိုးမြှင့်ထုတ်ကုန်များအဖြစ် အမျိုးအစားစုံလင်စွာ တင်ပို့နိုင်ရေးအတွက် အလားအလာကောင်းများရှိနေသည်ဟု ရှုမြင်ထားသည်။ ထို့ပြင် အင်ဒိုနီးရှားအနေဖြင့် ဘက်စုံနှင့် တိုးတက်သော ပစိဖိတ်ဖြတ်ကျော် မိတ်ဖက်ဆောင်ရွက်မှု သဘောတူညီချက် (CPTPP) တွင် ပါဝင်နိုင်ရေး လုပ်ငန်းစဉ်များကို ဆက်လက်လုပ်ဆောင်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း အတည်ပြုခဲ့ပြီး ဤသဘောတူညီချက်သည် အင်ဒို-ပစိဖိတ်ဒေသ စီးပွားရေးပေါင်းစည်းမှုကို အားကောင်းစေမည့် ခေတ်မီပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု မူဘောင်တစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ နှစ်ဖက် ကိုယ်စားလှယ်များသည် အာဆီယံဒစ်ဂျစ်တယ်စီးပွားရေး မူဘောင်သဘောတူညီချက် (DEFA)၊ ဒေသတွင်း ဘက်စုံစီးပွားရေး မိတ်ဖက်ဆောင်ရွက်မှု (RCEP) နှင့် အခြားသော ကုန်သွယ်ရေးနှင့် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုဆိုင်ရာ အစီအစဉ်များကိုလည်း ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။ မလေးရှားနိုင်ငံ၊ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံ မှု၊ ကုန်သွယ်ရေးနှင့် စက်မှုဒုတိယဝန်ကြီး Sim Tze Tzin နှင့် တွေ့ဆုံရာတွင် နှစ်နိုင်ငံ ကုန်သွယ်ရေးနှောင်ကြိုးများ ခိုင်မာစေရေးအတွက် ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်တွင် နှစ်နိုင်ငံကုန်သွယ်မှု ပမာဏသည် စုစုပေါင်း အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၂၄.၂၂ ဘီလီယံအထိ ရောက်ရှိခဲ့သည်။ အင်ဒိုနီးရှားသည် စျေးကွက်ဝင်ရောက်နိုင်မှု တိုးချဲ့ရန်နှင့် တန်ဖိုးမြင့်ကဏ္ဍ အသီးသီးတွင် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုမြှင့်တင်ရန် အခွင့်အလမ်းကောင်းများစွာ ရှိနေသည်ဟု ယုံကြည်သည်။ ၎င်းတွေ့ဆုံမှုတွင် ပူးတွဲကုန်သွယ်ရေးနှင့် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု ကော်မတီ (JTIC) အစည်းအဝေး ကျင်းပရန် အစီအစဉ်များနှင့် မလေးရှား-အင်ဒိုနီးရှား ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု ကော်မတီ (MIIC) မှတစ်ဆင့် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု ဆက်ဆံရေး မြှင့်တင်ရန် ကိစ္စရပ်များပါဝင်သည်။ ထို့အပြင် နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေး ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများနှင့် ပတ်သက်၍ ၂၀၂၃ ခုနှစ် နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေး သဘောတူညီချက် (BTA) ကို အကောင်အထည်ဖော်ရန်နှင့် အန်ထရီကောင်-တဘီဒူး (Entikong-Tebedu) နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် ကုန်သွယ်မှုများကို ပုံမှန်အခြေအနေသို့ အရှိန်မြှင့်တင်ရန် ဆွေးနွေးခဲ့ကြောင်း သိရှိရပါသည်။

Source : Antara                                                                         

DOCA(ရန်ကုန်)

ပါကစ္စတန်နိုင်ငံ၏ ဖေဖော်ဝါရီလအတွင်း ဆန်တင်ပို့မှု ၃၅ ရာခိုင်နှုန်း ကျဆင်း

          ပါကစ္စတန်နိုင်ငံ၏ ဆန်တင်ပို့မှုသည် ဖေဖော်ဝါရီလအတွင်း ၃၅.၃၈ ရာခိုင်နှုန်းအထိ သိသိသာသာ ထိုးဆင်းသွားခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။ အဆိုပါကဏ္ဍကို ပံ့ပိုးရန်ရည်ရွယ်သည့် အစိုးရ၏ ထောက်ပံ့ကြေးများ ရှိနေသော်လည်း ယခုကဲ့သို့ ကျဆင်းသွားခြင်းဖြစ်ရာ အဆိုပါ အထောက်အပံ့ပေးရေး အစီအစဉ်၏ ထိရောက်မှုအပေါ် တင်ပို့သူများအကြား စိုးရိမ်ပူပန်မှုများ မြင့်တက်စေခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။ အစိုးရသည် ဆန်ကြမ်းများအတွက် ဒေသန္တရအခွန် ၃ ရာခိုင်နှုန်းနှင့် ဘတ်စမာတီဆန်တင်ပို့မှုအတွက် ၉ ရာခိုင်နှုန်း အခွန်ပြန်အမ်းငွေများ သတ်မှတ်ပေးခဲ့ပြီး ပြန်အမ်းငွေများအတွက် ရူပီး ၁၅ ဘီလီယံခန့် လျာထားခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။ သို့သော်လည်း အဆိုပါ မက်လုံးများကြောင့် ပြည်တွင်းဈေးနှုန်းများ ပိုမိုမြင့်တက်လာစေပြီး ပါကစ္စတန်ဆန်ကို နိုင်ငံတကာဈေးကွက်တွင် ယှဉ်ပြိုင်နိုင်စွမ်း လျော့နည်းသွားစေကြောင်း တင်ပို့သူများ၏ ပြောကြားချက်အရ သိရပါသည်။ ပါကစ္စတန် စာရင်းအင်းဗျူရို၏ အချက်အလက်များအရ ဖေဖော်ဝါရီလအတွင်း ဘတ်စမာတီဆန် တင်ပို့မှုသည် တန်ဖိုးအားဖြင့် ၁၉.၂၁ ရာခိုင်နှုန်းနှင့် ပမာဏအားဖြင့် ၂၇.၉၈ ရာခိုင်နှုန်း ကျဆင်းခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။ ဆန်ကြမ်းတင်ပို့မှုမှာ ပိုမိုဆိုးဝါးစွာကျဆင်းခဲ့ပြီး တန်ဖိုးအားဖြင့် ၄၂.၅၀ ရာခိုင်နှုန်းနှင့် ပမာဏအားဖြင့် ၃၂.၉၄ ရာခိုင်နှုန်းအထိ ကျဆင်းသွားခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။ ပြည်တွင်းဈေးနှုန်းမြင့်တက်မှုနှင့် ကုန်လှောင်မှုများကြောင့် ကမ္ဘာ့ဈေးကွက်တွင် ပါကစ္စတန်နိုင်ငံ၏ ယှဉ်ပြိုင်နိုင်စွမ်း ကျဆင်းသွားရခြင်းဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။ စိုက်ပျိုးရေးထုတ်လုပ်မှု အားနည်းနေခြင်းနှင့် တောင်သူများရင်ဆိုင်နေရသော ထုတ်လုပ်မှုစရိတ် မြင့်မားနေခြင်းတို့ကို တင်ပို့မှုအဆင့်တွင် ပေးအပ်သည့် ထောက်ပံ့ကြေးများဖြင့် အစားထိုး၍ မရနိုငကြောင်း လုပ်ငန်းကဏ္ဍ အစုအဖွဲ့များကလည်း ငြင်းခုံဆွေးနွေးလျက်ရှိပါသည်။ ရေရှည်တည်တံ့သော ပို့ကုန်တိုးတက်မှု ရရှိရန်အတွက် မျိုးစေ့အရည်အသွေး ကောင်းမွန်စေခြင်း၊ ထိရောက်သော ရေသွင်းစနစ်နှင့် မြေသြဇာ၊ စွမ်းအင်နှင့် အခြားစိုက်ပျိုးရေး သွင်းအားစုစရိတ်များကို လျှော့ချပေးခြင်းအပါအဝင် လယ်ယာကုန်ထုတ်စွမ်းအား မြှင့်တင်ရန်လိုအပ်ကြောင်း ၎င်းတို့က အလေးပေးပြောကြားခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။ အဆိုပါ ဖွဲ့စည်းပုံဆိုင်ရာ ပြဿနာများကို မဖြေရှင်းနိုင်ပါက ငွေကြေးဆိုင်ရာ မက်လုံးများပေးရုံမျှဖြင့် ဆန်တင်ပို့မှုမြှင့်တင်ရေးတွင် အကန့်အသတ်ဖြင့်သာ အကျိုးသက်ရောက်မှုရှိလိမ့်မည်ဟု တင်ပို့သူများ၏ ပြောကြားချက်အရ သိရှိရပါသည်။

Source: Propakistani                                                         

DOCA (ရန်ကုန်)

ဗီယက်နမ်နှင့် ဆန်စိုက်ပျိုးမှုပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုကို အမွှမ်းတင်ပြောကြားခဲ့သည့် ကျူးဘားပါတီခေါင်းဆောင်

           ကျူးဘားနိုင်ငံ၏ ကွန်မြူနစ်ပါတီ ဗဟိုကော်မတီ၏ အတွင်းရေးမှူး (၁)နှင့် သမ္မတဖြစ်သူ Miguel Diaz-Canel Bermudez သည် Pinar del Rio ပြည်နယ်၊ Los Placios ခရိုင်တွင် ဗီယက်နမ်၏ Agri-VMA ကုမ္ပဏီမှဆောင်ရွက်နေသည့် ဆန်စိုက်ပျိုးရေးစီမံကိန်းကို ချီးကျူး ပြောကြားခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။ Agri-VMA ဥက္ကဋ္ဌ Nguyen Van Quang ကို လက်ခံ တွေ့ဆုံရာတွင် Diaz-Canel က ကျူးဘား–ဗီယက်နမ် ဆန်ထုတ်လုပ်ရေး ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု တိုးတက်လာမှုအပေါ် ကျေနပ်အားရမှုရှိကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပါသည်။ အဆိုပါ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုသည် Agri-VMA မှ အသုံးပြုနေသည့် မော်ဒယ်သုံးမျိုးအပေါ် အခြေခံထားပြီး အပြည့်အဝ နိုင်ငံခြားပိုင်လုပ်ငန်းပုံစံဖြင့် အသုံးပြုခွင့်ရမြေများပေါ်တွင် ဆန်စိုက်ပျိုးခြင်း၊ ကျူးဘားထုတ်လုပ်သူများနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးစာချုပ်များချုပ်ဆိုခြင်းနှင့် ကျူးဘား စိုက်ပျိုးရေးသမားများအား နိုင်ငံခြားငွေဖြင့် စိုက်ပျိုးရေးလုပ်ငန်းသုံးပစ္စည်းများနှင့် နည်းပညာများ ရောင်းချခြင်းတို့ပါဝင်ကြောင်း သိရပါသည်။ Diaz-Canel က Agri-VMA နှင့် ဆောင်ရွက်နေသည့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုရလဒ်များသည် ၂၀၂၄ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလတွင် ဗီယက်နမ် ကွန်မြူနစ်ပါတီ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူး To Lam ၏ ကျူးဘားသို့ လည်ပတ်မှုအတွင်းရရှိခဲ့သည့် သဘောတူညီချက်များကို ထင်ဟပ်စေကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပါသည်။ ထို့အပြင် Agri-VMA အနေဖြင့် သဘောတူညီထားသည့် အစီအစဉ်များကို အကောင်အထည်ဖော်ပြီး ကျူးဘား စိုက်ပျိုးရေးသမားများအတွက် ထုတ်လုပ်ခြင်း၊ စိုက်ပျိုးရေးလုပ်ငန်းသုံးပစ္စည်းများနှင့် နည်းပညာများရောင်းချခြင်းတို့တွင် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု ဆက်လက်တိုးချဲ့သွားရန် တိုက်တွန်းခဲ့ပါသည်။ တစ်ဖက်တွင် Nguyen Van Quang က Agri-VMA သည် ဗီယက်နမ် ခေါင်းဆောင်များ၏ ဆုံးဖြတ်ချက်နှင့် ကိုက်ညီစွာ ကျူးဘားနိုင်ငံ၏ လက်ရှိစီးပွားရေးစိန်ခေါ်မှုများကို ကျော်လွှားနိုင်ရန် အပြည့်အဝ ထောက်ခံကူညီသွားမည်ဟု အတည်ပြုပြောကြားခဲ့ကြောင်း သိရှိရပါသည်။

Vietnam Plus                                                                            

DOCA (ရန်ကုန်)

ကော်ဖီနှင့် လက်ဖက်ရည်ဆိုင်လုပ်ငန်းဈေးကွက် တန်ဖိုး ၁.၃ ဘီလီယံဒေါ်လာကျော်ရှိလာသည့် ဗီယက်နမ်

        စင်္ကာပူအခြေစိုက် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုကုမ္ပဏီ Momentum Works ၏ အဆိုအရ ဗီယက်နမ်နိုင်ငံရှိ ကော်ဖီနှင့် လက်ဖက်ရည်ဆိုင်ဈေးကွက်ကွင်းဆက်တန်ဖိုးမှာ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁.၃ ဘီလီယံကျော်ရှိပြီး အရှေ့တောင်အာရှတွင် အင်ဒိုနီးရှားနှင့် ထိုင်းနိုင်ငံများ၏နောက်တွင် တတိယအကြီးဆုံးအဖြစ် ရပ်တည်နေကြောင်း သိရပါသည်။ “Southeast Asia Coffee and Tea Chains 2026” အစီရင်ခံစာအရ ဗီယက်နမ်၏ ကော်ဖီဈေးကွက်ကွင်းဆက်တန်ဖိုးသည် ၂၀၂၅ ခုနှစ်က အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၇၂၅ သန်းသို့ ရောက်ရှိခဲ့ပြီး ယခင်နှစ်နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက ၂၇ ရာခိုင်နှုန်းတိုးတက်ခဲ့ကာ မလေးရှားနောက်တွင် ဒုတိယအမြန်ဆုံး တိုးတက်မှုဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။ လက်ဖက်ရည်ဈေးကွက်ကွင်းဆက်တန်ဖိုးမှာလည်း အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၆၁၇ သန်းရှိလာပြီး ၂၈ ရာခိုင်နှုန်း တိုးတက်ခဲ့ကာ ထိုင်းနိုင်ငံနောက်တွင် ရပ်တည်နေကြောင်း သိရပါသည်။ ဗီယက်နမ်တွင် Milano Coffee သည် နိုင်ငံတစ်ဝန်း ဆိုင်ခွဲ ၂,၅၀၀ ခန့်ဖြင့် အကြီးဆုံးကော်ဖီဆိုင် ကွင်းဆက်အဖြစ် ရပ်တည်နေပြီး Highlands Coffee သည် ဆိုင်ခွဲ ၉၈၅ ခုခန့်ဖြင့် ဒုတိယနေရာတွင် ရပ်တည်နေကြောင်း သိရပါသည်။ Highlands Coffee ၏ ၂၀၂၅ ခုနှစ် ဝင်ငွေ တိုးတက်မှုမှာ ၁၆ ရာခိုင်နှုန်းခန့်ရှိခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။ အခြား အဓိက ကော်ဖီအမှတ်တံဆိပ်များတွင် Phuc Long၊ Starbucks နှင့် Katinat တို့ ပါဝင်ကြောင်း သိရပါသည်။ လက်ဖက်ရည် ကဏ္ဍတွင် ToCoToCo သည် ဆိုင်ခွဲ ၁,၀၀၀ နီးပါးဖြင့် ဦးဆောင်နေပြီး Hong Tra Ngo Gia သည် ဆိုင်ခွဲ ၅၀၀ ခန့်ဖြင့် ဒုတိယနေရာမှ ရပ်တည်နေကြောင်း သိရပါသည်။ ထို့အပြင် Gong Cha၊ Koi ThéThe Alley နှင့် Tiger Sugar တို့သည် ဆိုင်ခွဲ ၅၀ မှ ၇၀ အကြား အသီးသီးဖြင့် လည်ပတ်လျက်ရှိကြောင်း သိရပါသည်။ ဒေသအတွင်း တတိယအကြီးဆုံးဈေးကွက်ဖြစ်သော်လည်း ဗီယက်နမ်တွင် ဆိုင်ခွဲ ၁,၀၀၀ ကျော်ရှိသည့် အမှတ်တံဆိပ်မှာ Milano Coffee တစ်ခုတည်းသာရှိပြီး အရှေ့တောင်အာရှတစ်ဝန်းတွင် ထိုသို့သော အမှတ်တံဆိပ် ၁၁ ခု ရှိနေသည်ဟု Momentum Works က ပြောကြားခဲ့ပါသည်။ ထို့အပြင် အရှေ့တောင်အာရှ ကော်ဖီနှင့် လက်ဖက်ရည်ဈေးကွက်ကွင်းဆက်တန်ဖိုးသည် ၂၀၂၅ ခုနှစ်တွင် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁၀ ဘီလီယံနီးပါးရှိခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။ အနာဂတ်တွင် ပြိုင်ဆိုင်မှုသည် ဆိုင်ခွဲတိုးချဲ့မှုထက် လည်ပတ်မှုထိရောက်မှု၊ ဒစ်ဂျစ်တယ်အခြေခံစနစ်များနှင့် ထောက်ပံ့ရေးကွင်းဆက် ကောင်းမွန်ရေးတို့အပေါ် အခြေခံလာမည်ဟု ခန့်မှန်းရကြောင်း သိရှိရပါသည်။

Vietnam Plus                                                                            

DOCA (ရန်ကုန်)

ဗီယက်နမ်နိုင်ငံသည် စိုက်ပျိုးရေးထွက်ကုန်များ ပွင့်လင်းမြင်သာမှုနှင့် တန်ဖိုးမြှင့်တင်ရန် Blockchain နှင့် AI နည်းပညာကို အသုံးပြုမည်

      ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ၏ စိုက်ပျိုးရေးကဏ္ဍသည် နည်းပညာနှင့် တီထွင်ဆန်းသစ်မှုများကြောင့် ကြီးမားသော အသွင်ကူးပြောင်းမှုတစ်ခုကို လုပ်ဆောင်နေသည်။ အထူးသဖြင့် Blockchain နှင့် AI (ဥာဏ်ရည်တု) နည်းပညာများကို ထုတ်ကုန်ဇာစ်မြစ် လိုက်လံစုံစမ်းခြင်း (Traceability) ကဏ္ဍတွင် အသုံးပြုခြင်းဖြင့် အချက်အလက်ရယူခြင်းကို တိုးမြှင့်ကာ စိုက်ပျိုးရေးကဏ္ဍကို နိုင်ငံ၏ အဓိက “မဏ္ဍိုင်” တစ်ခုအဖြစ် ပိုမိုခိုင်မာလာစေရန် ရည်ရွယ်ဆောင်ရွက်နေကြောင်း သိရသည်။

         ၂၀၂၅ ခုနှစ် တစ်နှစ်လုံးအတွက် စိုက်ပျိုးရေး၊ သစ်တောနှင့် ရေထွက်ပစ္စည်း စုစုပေါင်းတင်ပို့မှုတန်ဖိုးမှာ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၇၀.၀၉ ဘီလီယံ အထိရှိခဲ့ပြီး ယခင်နှစ်ထက် ၁၂ ရာခိုင်နှုန်း မြင့်တက်ခဲ့သည်။ ယင်းမှာ အစိုးရ၏ ရည်မှန်းချက်ဖြစ်သော ဒေါ်လာ ၆၅ ဘီလီယံကို ကျော်လွန်ကာ သမိုင်းတစ်လျှောက် အမြင့်ဆုံးပို့ကုန်တန်ဖိုး ဖြစ်လာခဲ့ကြောင်း သိရသည်။

         တောင်ပိုင်းဒေသဆိုင်ရာ စိုက်ပျိုးရေးနှင့် ပတ်ဝန်းကျင်ဝန်ကြီးဌာနရုံးမှ ဒုတိယအကြီးအကဲ Mr. Le Viet Binh က အနာဂတ်တိုးတက်မှုသည် စိုက်ပျိုးမြေချဲ့ထွင်ခြင်း သို့မဟုတ် အထွက်နှုန်းတိုး ရုံမဟုတ်ဘဲ ထုတ်ကုန်များ၏ အချက်အလက်မှန်ကန်မှုများမှ ရရှိလာမည့် တန်ဖိုးမြှင့်တင်မှုအပေါ်မှာ မူတည်နေကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ ၎င်း၏ အဆိုအရ ၂၀၂၆ ခုနှစ်တွင် ပို့ကုန်ရည်မှန်းချက်ကို ဒေါ်လာ ၇၅ ဘီလီယံ နှင့် ၂၀၃၀ တွင် ဒေါ်လာ ဘီလီယံ ၁၀၀ အထိရရှိရန် လျာထားကြောင်း သိရသည်။

         ဗီယက်နမ် စိုက်ပျိုးရေးထွက်ကုန်များသည် ကမ္ဘာ့ဈေးကွက်တွင် ကုန်ကြမ်းအဖြစ်သာ အများဆုံးတင်ပို့နေရခြင်း၊ ဈေးနှုန်းကစားခံရခြင်းနှင့် ထုတ်ကုန်ဇာစ်မြစ်ကို ခြေရာခံရန်ခက်ခဲခြင်း စသည့် စိန်ခေါ်မှုများနှင့် ရင်ဆိုင်နေရဆဲဖြစ်သည်။ ၎င်း ပြဿနာများကို ဖြေရှင်းရန်အတွက် Exabyte ကုမ္ပဏီက “Agrichain” ဟုခေါ်သော Blockchain အခြေခံ ထုတ်ကုန်ဇာစ်မြစ် ခြေရာခံခြင်းစနစ်ကို ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၂၁ ရက်တွင် မိတ်ဆက်ခဲ့ကြောင်း သိရသည်။

         စိုက်ပျိုးထုတ်လုပ်မှုမှသည် စားသုံးသူလက်ဝယ်အထိ အဆင့်တိုင်းကို QR Code နှင့် Blockchain နည်းပညာသုံးကာ အချက်အလက်များကို မှတ်တမ်းတင်ထားမည်ဖြစ်သည်။ AI နည်းပညာဖြင့် ရာသီဥတုခန့်မှန်းခြင်း၊ ပိုးမွှားရှာဖွေခြင်းနှင့် ထုတ်လုပ်မှုလုပ်ငန်းစဉ်များကို အကောင်းဆုံးဖြစ်အောင် လုပ်ဆောင်ခြင်းဖြင့် ကုန်ကျစရိတ်ကို လျှော့ချပေးမည်ဖြစ်သည်။ ထုတ်ကုန်များ၏ အရွယ်အစား၊ အချိုဓာတ်နှင့် လတ်ဆတ်မှုတို့ကို နိုင်ငံတကာစံနှုန်းအတိုင်း အလိုအလျောက် အဆင့်ခွဲခြားပေးခြင်းဖြင့် တောင်သူများအတွက် ပိုမိုကောင်းမွန်သော ဈေးနှုန်းများရရှိစေမည်ဖြစ်ကြောင်း သိရှိရပါသည်။

​Source : Vn Economy                                                                         

DOCA (ရန်ကုန်)

Pages

Subscribe to RSS - ပြည်ပကုန်သွယ်မှုသတင်းများ