ပြည်တွင်းကုန်သွယ်မှုသတင်း

          ကယားပြည်နယ်၊ လွိုင်ကော်မြို့ရှိ လောပိတ၊ မိုက်ကန်းကျေးရွာနှင့်မှုံပြာကျေးရွာများတွင် ခရမ်း ချဉ်သီးကိုအများဆုံးစိုက်ပျိုးကြပါသည်။ ခရမ်းချဉ်သီးစိုက်ပျိုးမှုသည် ဒေသခံများအတွက်အရေးပါသော စိုက်ပျိုးရေး လုပ်ငန်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ ခရမ်းချဉ်သီးစိုက်ပျိုးရာတွင် ပျိုးထောင်ပြီးမှ စိုက်ခင်းသို့ပြောင်း ရွှေ့စိုက်ပျိုးသည့် နည်းလမ်းကိုအသုံးများကြသည်။ သဘာဝမြေဩဇာအဖြစ် နွားချေးကို အသုံးပြုကြ သည်။ခရမ်းချဉ်သီး စိုက်ပျိုးရာတွင် ရေစီးရေလာကောင်းသော မြေကိုရွေးချယ်ခြင်းနှင့်  နေရောင် ကောင်းစွာ ရရှိသောနေရာများကိုရွေးချယ် စိုက်ပျိုးကြသည်။ မျိုးစေ့ပျိုးထောင်ရာတွင်မျိုးစေ့ကို ပျိုးခင်း ၌အရင်ပျိုးပြီး ၂ပတ်မှ၄ပတ်ခန့်ရှိ အရွက်(၄-၅)ရွက်ထွက်လာပါက  စိုက်ခင်းသို့ပြောင်း လဲစိုက်ပျိုးပြီး ရေမများ လွန်းစေရန် ဂရုပြုစိုက်ပျိုးရပါသည်။ စိုက်ပျိုးရာတွင်တန်းကြား ၃ပေခန့်၊ ပင်ကြား ၁.၅ပေ မှ၂ပေခန့် ထား၍စိုက်ပျိုးကာ ရေမှန်မှန်လောင်း ပေးရန်လိုအပ်သည်။ခရမ်းချဉ်ပင် ကြီးလာသောအခါ ဝါးတိုင် (သို့မဟုတ်) ကြိုးဖြင့်ထောက်ကာ  မြေပြင်နှင့်မထိစေရန် ကာကွယ်ပေးခြင်းဖြင့် အသီးပုပ်ခြင်း လျော့နည်းစေပါသည်။ ထို့ပြင်ပေါင်းမြက်ရှင်းလင်းခြင်း၊ ရေမဝပ်စေရန် ဂရုစိုက်ခြင်း များအပြင်လိုအပ် ပါက သဘာဝပိုးသတ်ဆေး (သို့မဟုတ်) စိုက်ပျိုးရေး ဆို်ငရာဆေးများကိုအသုံး ပြုနိုင်ပါသည်။ စိုက်ပျိုး ပြီး၂လမှ၃လအတွင်း အနီရောင်ပြောင်း လာချိန်တွင်ခူးယူရောင်းချနိုင်ပါသည်။ ခရမ်းချဉ်သီးသည် ဒေသခံမိသားစုများ၏ ဝင်ငွေတိုးတက်ရေးအတွက်အရေး ပါသောသီးနှံတစ်မျိုး ဖြစ်သည်။ ကယား ပြည်နယ်သည် ရှမ်းပြည်နယ်နှင့်ထိစပ်နေပြီး ရာသီဥတုဆင်တူ သဖြင့်ခရမ်းချဉ်သီး စိုက်ပျိုးရန် သင့်တော်သော အခြေအနေရှိသည်။ ခရမ်းချဉ်သီးစိုက်ပျိုးရာတွင် တစ်ဧကလျှင် စတင်ပျိုးထောင် ချိန်မှစ၍ သီးနှံဆွတ်ခူးချိန်အထိ ကုန်ကျစရိတ်များကို တွက်ချက်ရာတွင် စုစုပေါင်း ကုန်ကျစရိတ်မှာ ၁၅သိန်းမှသိန်း၂၀ထိရှိသည်။ တစ်ဧကလျှင်ပိသာ ၂၀၀၀မှ၃၅၀၀ခန့်ထိ ရှိသည်။ စိုက်ပျိုး ပြီးနောက် ထွက်ရှိသော ခရမ်းချဉ်သီးများကို သီရိမင်္ဂလာဈေး၊ဒေသတွင်းဈေးများတွင် ရောင်းချကြသည်။ မေလ အတွင်း အရည်အသွေးကောင်းသော ခရမ်းချဉ်သီးတစ်ပိဿာလျှင် ခန့်မှန်းအားဖြင့် (၂၅၀၀)ကျပ်မှ (၅၀၀၀) ကျပ်အတွင်းအရောင်းအဝယ်ရှိကြောင်း ကုန်စိမ်းသည်(၁)ဦးထံမှ သိရှိရပါသည်။

DOCA(ကယား)

        ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး၊ မအူပင်ခရိုင်သည် သီးနှံမျိုးစုံ စိုက်ပျိုးလျက်ရှိရာ တစ်နှစ်ပတ်လုံး စိုက်ပျိုး၍ရသော စပါး၊ ပဲ၊ ပြောင်းသီးနှံများအပြင် စားဖိုဆောင်သီးနှံများဖြစ်သော ငရုတ်၊ ဟင်းသီးဟင်းရွက်သီးနှံစုံများကိုလည်း စိုက်ပျိုးလျက်ရှိပါသည်။ ၎င်းသီးနှံများအနက် ခဝဲသီးသီးနှံကိုလည်း တောင်သူများမှ တစ်နိုင်တစ်ပိုင်မှ စီးပွားဖြစ်စိုက်ပျိုးလာကြကြောင်း သိရသည်။

        ခဝဲသီးစိုက်ပျိုးရာတွင် မျိုးအနေဖြင့် ခဝဲပုမျိုးနှင့် ခဝဲရှည်မျိုးဟူ၍ (၂)မျိုးရှိကြောင်း၊ ခဝဲပုမျိုးသည် ဗမာမျိုးဖြစ်ပြီး ထိုင်ဝမ်ခဝဲသီးနှံကိုလည်းစိုက်ပျိုးကြောင်း၊ အများဆုံးစိုက်ပျိုးသောမျိုးမှာ ခဝဲရှည်မျိုးဖြစ်ပြီး စိုက်ပျိုးရာတွင် စင်ခံ၍ စိုက်ပျိုးရကြောင်း၊ တစ်ဧကမျိုး စိုက်ပျိုးမှု အနေဖြင့်  (၈)ထုပ်ကုန်ကျကြောင်း၊ မျိုးတစ်ထုပ် ဈေးနှုန်းအနေဖြင့် (၁၂၀၀၀-၁၅၀၀၀)ကျပ်အထိ ဝယ်ယူစိုက်ပျိုးရပြီး မျိုး၊ သွင်းအားစု၊ တိုင်ထောင်ဝါးများအပါအဝင် စုစုပေါင်း ကုန်ကျစရိတ်မှာ (၅၀၀၀၀၀၀/-)ကျပ်ခန့် ကုန်ကျကြောင်း၊ စိုက်ပျိုးပြီး ရက် ၅၀ ခန့်တွင် ရောင်းတန်းဝင် အသီးများရရှိကြောင်း၊ ခဝဲသီး အလုံး၁၀၀လျှင် ငွေကျပ် ငွေကျပ် ၄၀၀၀၀ ကျပ်ခန့်လက်ကားရောင်းချပြီး ၁ဧက ထွက်ရှိမှုမှာ အလုံးရေ ၂၅၀၀ ခန့်ထွက်ရှိကြောင်း၊ ခဝဲစိုက်ပျိုးချိန်မှာ မိုးတွင်းကာလဖြစ်သော မေလတွင် စတင်စိုက်ပျိုး၍  ဇွန်လကုန်ပိုင်းတွင် ထွက်ရှိနိုင်ကြောင်း၊ ယခုထွက်ရှိမှုမှာ ယခင်နှစ်က ထွက်ရှိမှုနှင့် တွက်ချက်ထားပြီး စိုက်ပျိုးဧက၏ အကျိုးအမြတ် ၅သိန်းခန့်ကျန်ရှိကြောင်း ယခင်နှစ်ထက် အကျိုးအမြတ်ပိုမိုရရှိနိုင်ကြောင်း အနိမ့်ဆုံးဈေးဖြင့် ခန့်မှန်းတွက်ချက်ထားကြောင်းကို တံခွန်တိုင်ကျေးရွာမှ ခဝဲသီးစိုက်ပျိုးသူ ဦးလှဦး၏ ပြောပြချက်အရ သိရှိရပါသည်။

DOCA(ဧရာဝတီ)

       စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ မုံရွာမြို့နယ်၊ အောင်သာကျေးရွာတွင် ကွမ်းကို တစ်နိုင်တစ်ပိုင် အနေဖြင့်သော်လည်းကောင်း၊ စီးပွားဖြစ်သော်လည်းကောင်း စိုက်ပျိုးကြပြီး မိုးစိုက်နှင့် ဆောင်းစိုက်ဟူ၍ စိုက်ပျိုးကြရာ မိုးစိုက်မှာ ပိုးကျလွယ်ပြီး ပျက်စီးဆုံးရှုံးမှုများသဖြင့် ဆောင်းစိုက် ကိုသာ ပိုမိုစိုက်ပျိုးကြကြောင်း သိရသည်။

          ကွမ်းကိုစိုက်ပျိုးရန်အတွက် ကွမ်းမျိုးဖြစ်သည့် ကွမ်းညွန့်တစ်ညွန့်လျှင် လက်ကားဈေး ငွေကျပ် ၅၀၀ ကျပ်ခန့်ဖြင့် ဝယ်ယူကာ တစ်ဧက၏ နှစ်ပုံတစ်ပုံခန့် ၀.၅ ဧက အကျယ်ရှိ ကွမ်းခြံ၌ ကွမ်းအညွန့် ၁၀၀၀-၁၁၀၀ ခန့် စိုက်ပျိုးကြပြီး မျိုးအနေဖြင့် ကွမ်းနုဝါမျိုးကို အများဆုံးစိုက်ပျိုးကြကြောင်း၊ ကွမ်းကို စိုက်ပျိုးပြီး ၅-၆ လခန့်အကြာတွင် စတင်ခူးဆွတ်နိုင်ပြီး  နေရာဒေသ၊ မြေအနေအထားနှင့် ကွမ်းမျိုးကောင်းမျိုးသန့်အပေါ်မူတည်၍  ၃ နှစ်မှ ၅ နှစ်အထိ ခူးဆွတ်ရရှိနိုင်ကြောင်း၊  စိုက်ပျိုးမှုကုန်ကျ စရိတ်အနေဖြင့် မျိုး၊ သွင်းအားစု၊ လုပ်သားခအပါအဝင် တစ်ဧက၏ နှစ်ပုံတစ်ပုံခန့် ၀.၅ ဧကလျှင် ငွေကျပ် ၇၀ သိန်းခန့် ကုန်ကျကြောင်း၊ အထွက်နှုန်းအနေဖြင့် ကွမ်းရွက်ကို ၁၀ ရက်ခြား တစ်ကြိမ်ခူးဆွတ်ရပြီး တစ်ကြိမ် ခူးဆွတ်လျှင် ၂၀-၂၅ ပိဿာခန့်ထွက်ရှိ၍ တစ်လလျှင်ပိဿာချိန် ၅၀ - ၅၅ ခန့်  ထွက်ရှိရာကွမ်းပင်များ ဖြစ်ထွန်း အောင်မြင်မှုအပေါ်မူတည်၍ အထွက်နှုန်းကွာခြားမှုရှိကြောင်း၊ ဈေးနှုန်းဈေးကွက်အနေဖြင့် မေလ တတိယအပတ်တွင် လက်ကားဈေး ကွမ်းတစ်ပိဿာလျှင် ငွေကျပ် ၈၅၀၀-၉၀၀၀ နှုန်းဖြင့် ရောင်းချလျက်ရှိပြီး ယခင် မေလ ပထမအပတ်နှင့် နှိုင်းယှဉ်လျှင် (၁၀၀၀) ကျပ် ဈေးနှန်းမြှင့်တက်ကြောင်း၊ တစ်လဝင်ငွေ ကျပ် (၄၂၅၀၀၀) ရရှိပါကြောင်း၊ ကွမ်းဈေး အတက်အကျပေါ်မူတည်၍ အပတ်စဉ်၊ လစဉ်ဝင်ငွေရရှိပြီး မုံရွာမြို့ပေါ်ရှိ ကွမ်းအဝယ်ဒိုင်များသို့ တင်ပို့ရောင်းချကြကြောင်း၊ မိုးရာသီရောက်ရှိလာသည်ဖြစ်၍  ကွမ်းများရွက်ခြောက်ပိုးများကျလာသဖြင့် အထွက်နှုန်းနည်းသွားကြောင်း ကွမ်းစိုက် တောင်သူများထံမှ သိရှိရပါသည်။

DOCA(စစ်ကိုင်း)

    မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပခုက္ကူခရိုင်၊ ပေါက်မြို့နယ်ရှိ ကျေးရွာများတွင် ဒေသတွင်း စားသုံးဆီ ဖူလုံရေးအတွက် ဆီထွက်သီးနှံဖြစ်သည့် နှမ်းသီးနှံကို ဇန်နဝါရီလ (ပထမပတ်)မှ စတင်စိုက်ပျိုးကြပြီး ယခုအချိန်တွင် ရိတ်သိမ်းပြီးစီးလျက်ရှိပါသည်။ နှမ်းအမျိုးအစားများမှာ နှမ်းဝါ၊ စမုံနက်၊ ဆင်းရတနာ-၁၀ မျိုး များကို  စိုက်ပျိုးလျက်ရှိပါသည်။ ထွက်ရှိလာသော နှမ်းများကို ဆီစက်သို့ တောင်သူကိုယ်တိုင် ဆီကြိတ်၍  ရောင်းချပြီး နှမ်းဖတ်များကို အမှုန့်ကြိတ်၍  သီးနှံများစိုက်ပျိုးရာတွင် မြေဩဇာအဖြစ် အသုံးပြုကြပါသည်။ တောင်သူများသည် ပခုက္ကူမြို့သို့သွားရောက်ရောင်းချရန် နယ်မြေအခက်အခဲ ကြောင့်    ဒေသတွင်းစားသုံးရန်အတွက် စိုက်ပျိုးကြပြီး ပေါက်မြို့၊  မြို့မဈေးသို့ လာရောက်ရောင်းချကြ ပါသည်။

     နှမ်းစိုက်တောင်သူများ၏ တစ်ဧက ပျမ်းမျှအထွက်နှုန်းမှာ (၇)တင်း ပတ်ဝန်းကျင်ထိ ထွက်ရှိ ပြီး တောင်သူများ၏ အကျိုးအမြတ်မှာဆီဈေးနှုန်းပေါ်မူတည်နေကြောင်း၊ နှမ်းတစ်တင်း ကြိတ်လျှင် ဆီ(၆-၇)ပိဿာထွက်ရှိကြောင်း၊ တစ်ဧက စိုက်ပျိုးကုန်ကျစရိတ်မှာကျပ်(၁၂)သိန်းခန့်ရှိကြောင်း၊ တစ်ဧက စိုက်ပျိုးထွက်ရှိမှု၏ ဝင်ငွေမှာ ကျပ်(၂၅)သိန်းခန့်ရရှိကြောင်း၊ တောင်သူတစ်ဦး၏ အသား တင် အကျိုး အမြတ် မှာ ကျပ်(၁၃)သိန်းခန့်ထိကျန်ရှိနိုင်ကြောင်း တောင်သူများထံမှ သိရှိရပါသည်။

          ယခင်  သီးနှံ စိုက်ပျိုးချိန်တွင် နှမ်းဆီဈေးနှုန်းမှာ တစ်ပိဿာလျှင်ကျပ် (၉၀၀၀၀) ထိရှိခဲ့ပြီး  ယခု မေလ (ဒုတိယပတ်)တွင် သီးနှံများ ရိတ်သိမ်းပြီးသွားသောကြောင့် တစ်ပိဿာလျှင် ကျပ် (၅၅၀၀၀) ဈေး ဖြင့် အရောင်းအဝယ်ဖြစ်နေပြီး (၁)ပိဿာလျှင် ကျပ် (၃၅၀၀၀) ဈေးနှုန်းကျဆင်းသွားကြောင်း သိရှိရပါသည်။

DOCA(မကွေး)

တိုင်းဒေသကြီး/ပြည်နယ် မြို့နယ်များအလိုက် ၁၉-၅-၂၀၂၆ ရက်နေ့တွင် ဖြစ်ပေါ်လျက်ရှိသော ဆန်၊ ဆီ၊ မီးဖိုချောင်သုံးပစ္စည်းများ၊ သားငါးနှင့် ဥ‌ဈေးနှုန်းများကို ပူးတွဲပါ ဖိုင်တွင် ကြည့်ရှုနိုင်ပါသည်-