ပြည်ပကုန်သွယ်မှုသတင်းများ

        အမျိုးသားစာရင်းအင်းရုံးက ဇွန်လ ၃ ရက်နေ့တွင် ထုတ်ပြန်သည့် အချက်အလက်များအရ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၏ ပထမ (၅) လအတွင်း ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ၏ စုစုပေါင်း ကုန်သွယ်မှုပမာဏသည် ယခင်နှစ် ကာလတူထက် ၂၅ ရာခိုင်နှုန်း မြင့်တက်ခဲ့ပြီး အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၄၄၅.၁၂ ဘီလီယံအထိ ရောက်ရှိခဲ့ကြောင်း သိရသည်။

         အဆိုပါ ကာလအတွင်း ပို့ကုန်တင်ပို့မှုသည် ယခင်နှစ် ကာလတူထက် ၁၉.၅ ရာခိုင်နှုန်း မြင့်တက်ကာ ဒေါ်လာ ၂၁၅.၆၆ ဘီလီယံရှိခဲ့ပြီး သွင်းကုန်တင်သွင်းမှုမှာမူ ၃၀.၈ ရာခိုင်နှုန်းအထိ သိသိသာသာ မြင့်တက်ခဲ့ပြီး ဒေါ်လာ ၂၂၉.၄၆ ဘီလီယံ ရှိခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ကုန်သွယ်မှုလိုငွေ ပြောင်းပြန်ပြကာ ဒေါ်လာ ၁၃.၈ ဘီလီယံအထိ ရှိလာခဲ့သည်။ ယခင်နှစ် ကာလတူတွင်မူ ဗီယက်နမ်နိုင်ငံသည် ကုန်သွယ်မှုပိုငွေ ဒေါ်လာ ၅.၁ ဘီလီယံ ရရှိခဲ့ဖူးသည်။

       မေလတစ်လတည်းတွင် စုစုပေါင်း ပို့ကုန်-သွင်းကုန် ကုန်သွယ်မှုပမာဏသည် ဒေါ်လာ ၉၉.၀၇ ဘီလီယံအထိရှိခဲ့ရာ ဧပြီလထက် ၃.၂ ရာခိုင်နှုန်းနှင့် ယခင်နှစ် မေလထက် ၂၅.၈ ရာခိုင်နှုန်း ပိုမိုမြင့်မားလာခဲ့သည်။ မေလအတွင်း ပို့ကုန်တင်ပို့မှုမှာ ပြီးခဲ့သည့်လထက် ၂.၁ ရာခိုင်နှုန်း မြင့်တက်ကာ ဒေါ်လာ ၄၆.၉၃ ဘီလီယံရှိခဲ့ပြီး သွင်းကုန်မှာမူ ၄.၃ ရာခိုင်နှုန်း မြင့်တက်ကာ ဒေါ်လာ ၅၂.၁၄ ဘီလီယံရှိခဲ့သဖြင့် မေလတစ်လတည်း၌ပင် ကုန်သွယ်မှုလိုငွေ ဒေါ်လာ ၅.၂၁ ဘီလီယံအထိ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ကြောင်း သိရသည်။

       နိုင်ငံခြားရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုကဏ္ဍ (Foreign-invested sector) သည် ဗီယက်နမ်၏ ပို့ကုန်ကဏ္ဍတွင် အဓိကအခန်းကဏ္ဍမှ ဆက်လက်ဦးဆောင်နေပြီး၊ ယခင်နှစ်ထက် ၂၄.၇ ရာခိုင်နှုန်း မြင့်တက်ကာ တန်ဖိုးအားဖြင့် ဒေါ်လာ ၁၇၂.၁၆ ဘီလီယံအထိ တင်ပို့နိုင်ခဲ့သဖြင့် စုစုပေါင်း ပို့ကုန်ပမာဏ၏ နီးပါး ၈၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့်အထိ ရှိခဲ့ကြောင်း သိရသည်။

           အုပ်စုအလိုက်ကြည့်ပါက ပြုပြင်မွမ်းမံပြီး စက်မှုကုန်ချောပစ္စည်းများ (Processed industrial goods) သည် ဗီယက်နမ်၏ အကြီးမားဆုံး ပို့ကုန်အမျိုးအစားအဖြစ် ဆက်လက်ရပ်တည်နေပြီး ပို့ကုန်ဝင်ငွေ ဒေါ်လာ ၁၉၃.၇၁ ဘီလီယံ ရရှိခဲ့ကာ စုစုပေါင်းပို့ကုန်၏ ၈၉.၈ ရာခိုင်နှုန်းကို ကိုယ်စားပြုနေသည်။ စိုက်ပျိုးရေးနှင့် သစ်တောထွက်ပစ္စည်းများ တင်ပို့မှုမှ ဒေါ်လာ ၁၅.၇၉ ဘီလီယံ ရရှိခဲ့ပြီး ရေထွက်ပစ္စည်း တင်ပို့မှုမှ ဒေါ်လာ ၄.၆၇ ဘီလီယံ ရရှိခဲ့ကြောင်း သိရသည်။

        အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသည် ဗီယက်နမ်၏ အကြီးမားဆုံး ပို့ကုန်စျေးကွက်အဖြစ် ကုန်သွယ်မှုပမာဏ ဒေါ်လာ ၆၉.၆ ဘီလီယံဖြင့် ဆက်လက်တည်ရှိနေပြီး၊ တရုတ်နိုင်ငံသည် ဗီယက်နမ်၏ အကြီးမားဆုံး သွင်းကုန်တင်သွင်းရာနိုင်ငံအဖြစ် ဒေါ်လာ ၉၂.၆ ဘီလီယံဖြင့် ထိပ်ဆုံးကရှိနေကြောင်း သိရှိရပါသည်။

Source : Vn Economy                                                                         

DOCA (ရန်ကုန်)

          ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံ၊ အလုပ်သမားရေးရာဝန်ကြီး Heng Sour က ၃၀-၅-၂၀၂၆ ရက်နေ့တွင် စိုက်ပျိုးရေးထုတ်လုပ်မှုကွင်းဆက်များသို့ ကွင်းဆင်းစစ်ဆေးမှုခရီးစဉ်အတွင်း Kraite ပြည်နယ်၊ Snoul ခရိုင်ရှိ Thaco Agri  ကုမ္ပဏီအား ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံ၏ အလုပ်သမားဥပဒေနှင့် လူမှု ဖူလုံရေးစနစ်နှင့်အညီ အလုပ်သမားလိုအပ်ချက်များအတွက် အလုပ်ခွင်အခြေအနေများ ဖန်တီးပေးသည့်အတွက် ချီးကျူးဂုဏ်ပြုခဲ့သည်။ အဆိုပါ ကွင်းဆင်းစစ်ဆေးမှုတွင် ဝန်ကြီးဌာနမှ တာဝန်ရှိအရာရှိများ၊ ပြည်နယ်အုပ်ချုပ်ရေးခေါင်းဆောင်များနှင့် ကုမ္ပဏီကိုယ်စားလှယ်များ ပါဝင်ခဲ့ကြသည်။ အဆိုပါခရီးစဉ်၏ ရည်ရွယ်ချက်မှာ နည်းပညာနှင့်အခြားထောက်ပံ့မှုများ ပေးအပ်နိုင်မှုနှင့် ဝန်ကြီးဌာန၏ ကဏ္ဍတွင် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများကို ပိုမိုမြှင့်တင်ရန်နှင့် ကုမ္ပဏီများနှင့် အလုပ်သမားတို့၏ လိုအပ်ချက်များကို ပံ့ပိုးပေးနိုင်ရန် စစ်ဆေးခြင်းဖြစ်ကြောင်း ဝန်ကြီးဌာနမှ ထုတ်ပြန်ထားသည်။ ကုမ္ပဏီကိုယ်စားလှယ်များသည် ဒေသခံဝန်ထမ်းများ၏ ကျွမ်းကျင်မှုတိုးတက်ရေးကို အာရုံစိုက်သည့် ၎င်းတို့၏ ဗျူဟာမြောက်အစီအစဉ်အကြောင်းနှင့် ၂၀၂၆ ခုနှစ်အတွင်း ကုမ္ပဏီသည် ၎င်းတို့၏ တိုးချဲ့လာသော ထုတ်လုပ်မှုကွင်းဆက်ကို ပံ့ပိုးရန် အတွက် အလုပ်သမား ၇,၀၀၀ ခန့်အားအလုပ်ခန့်ရန် စီစဉ်ထားကြောင်း  Heng Sour အား တင်ပြခဲ့ကြသည်။ Thaco Agri  ကုမ္ပဏီမှ ဝန်ထမ်းများကို အလုပ်ခန့်ထားပြီးသည်နှင့် သင့်လျော်သော အလုပ်ခန့်ထားမှုစာချုပ်နှင့် ကျန်းမားရေးစောင့်ရှောက်မှု၊ အလုပ်ခွင်အန္တရာယ် ကင်းရှင်းရေးနှင့် ပင်စင်များအတွက် ကုမ္ပဏီမှအပြည့်အဝပေးထားသော လူမှုဖူလုံရေးထည့်ဝင်ငွေများကို ရရှိမည်ဖြစ်ကြောင်း အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန၏ ထုတ်ပြန်ချက်တစ်ခုအရ သိရသည်။

Source: Khmer Times

DOCA(ရန်ကုန်)

          အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ တာယာတင်ပို့မှုသည် ၂၀၂၅-၂၆ ဘဏ္ဍာနှစ်တွင် ရူပီးကုဋေ ၂၇,၃၁၂ အထိရှိခဲ့ပြီး သမိုင်းတစ်လျှောက် အမြင့်မားဆုံး စံချိန်တင်နိုင်ခဲ့ကြောင်းနှင့် အဆိုပါ မြင့်တက်လာခြင်းသည် ယခင်ဘဏ္ဍာနှစ်က မှတ်တမ်းတင်ခဲ့သည့် ရူပီးကုဋေ ၂၅,၀၅၇ ထက် ၉ ရာခိုင်နှုန်း တိုးတက်လာခြင်းဖြစ်ကြောင်း ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်သည့် အချက်အလက်များအရ သိရပါသည်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ တာယာတင်ပို့မှုသည် မြင့်မားသော ကုန်စည်ပို့ဆောင်စရိတ်များ၊ ထောက်ပံ့ရေးကွင်းဆက် ပြတ်တောက်မှုများနှင့် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ စီးပွားရေး မရေရာမှုများ ကြုံတွေ့နေရသည့်အခြေအနေများကြားတွင် ၉ ရာခိုင်နှုန်း တိုးတက်မှုကို ဒုတိယနှစ်ဆက်တိုက် ရရှိခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။

       အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသည် ပို့ကုန်တန်ဖိုး၏ ၁၅ ရာခိုင်နှုန်း (ရူပီးကုဋေ ၄,၀၈၂) ကို ရယူကာ အကြီးဆုံးသော တစ်ဦးတည်းသော ဈေးကွက်အဖြစ် ဆက်လက်တည်ရှိနေကြောင်း သိရပါသည်။ သို့သော်လည်း အမေရိကန်အစိုးရက ၂၀၂၅ ခုနှစ် ဩဂုတ်လတွင် အိန္ဒိယတာယာ သွင်းကုန်ခွန်ကို ၂၅ ရာခိုင်နှုန်းမှ ၅၀ ရာခိုင်နှုန်းအထိ တိုးမြှင့်ခဲ့ပြီးနောက် ယင်းဝေစုသည် ယခင်နှစ်က ၁၇ ရာခိုင်နှုန်းရှိရာမှ ကျဆင်းသွားခဲ့ခြင်း ဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။ ထို့နောက် ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလတွင် အခွန်နှုန်းထားကို ၁၈ ရာခိုင်နှုန်းအထိ ပြန်လည်လျှော့ချပေးခဲ့ခြင်းက ဘဏ္ဍာနှစ်၏ နောက်ဆုံးလများသို့ ရောက်ရှိချိန်တွင် ပို့ကုန်လုပ်ငန်းရှင်များအတွက် အတိုင်းအတာတစ်ခုအထိ သက်သာရာရစေခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။

          အမေရိကန်အပြင် ဂျာမနီနိုင်ငံမှ ၇ ရာခိုင်နှုန်း၊ အီတလီနိုင်ငံမှ ၅ ရာခိုင်နှုန်း၊ ဘရာဇီးနိုင်ငံမှ ၅ ရာခိုင်နှုန်းနှင့် ပြင်သစ်နိုင်ငံမှ ၄ ရာခိုင်နှုန်း တို့ဖြင့် အိန္ဒိယနိုင်ငံမှ ထုတ်လုပ်သောတာယာများကို ထိပ်တန်းပို့ကုန်ဦးတည်ရာနိုင်ငံများအဖြစ် တင်သွင်းလျက်ရှိကြောင်း သိရပါသည်။ တာယာ လုပ်ငန်းအဖွဲ့အစည်းဖြစ်သည့် ATMA က ယခုကဲ့သို့ စဉ်ဆက်မပြတ် စွမ်းဆောင်နိုင်ခြင်းသည် ဈေးကွက်စုံလင်အောင် ဆောင်ရွက်နိုင်ခြင်း၊ ကုန်ကျစရိတ်ကို အကောင်းဆုံးဖြစ်အောင် လျှော့ချနိုင်ခြင်းနှင့် နိုင်ငံအဆင့် မူဝါဒပိုင်းဆိုင်ရာ ပံ့ပိုးကူညီမှုများကြောင့်ဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့ကြောင်း သိရသည်။

         လွန်ခဲ့သည့် လေးနှစ်မှ ငါးနှစ်တာကာလအတွင်း တာယာထုတ်လုပ်သူများသည် စက်ရုံအသစ် တည်ဆောက်ခြင်းနှင့် လက်ရှိစက်ရုံများ တိုးချဲ့ခြင်းလုပ်ငန်းများတွင် ရူပီးကုဋေ ၃၀,၀၀ခန့် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံခဲ့ကြ‌ကြောင်း သိရပါသည်။ စက်မှုလုပ်ငန်းတစ်ခုလုံး၏ ခန့်မှန်းခြေ နှစ်စဉ်လုပ်ငန်းလည်ပတ်မှုပမာဏသည် ရူပီး ၁ သိန်းကုဋေခန့်ရှိပြီး လက်ရှိတွင် ပို့ကုန်ကဏ္ဍသည် စက်မှုလုပ်ငန်းတစ်ခုလုံး၏ စုစုပေါင်းထုတ်လုပ်မှု ပမာဏ လေးပုံတစ်ပုံကျော်ကို ကိုယ်စားပြုနေပြီဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။

      တိုးတက်လာနေသည့် ကုန်သွယ်ရေးသဘောတူညီချက်များနှင့် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ တန်ဖိုးကွင်းဆက် (Global Value Chains) တွင် အိန္ဒိယ၏ ပိုမိုနက်ရှိုင်းစွာ ပူးပေါင်းပါဝင်လာမှုတို့က နောင်လာမည့်နှစ်များတွင် ပို့ကုန်တိုးတက်မှုကို ပိုမိုပံ့ပိုးပေးလိမ့်မည်ဟု ATMA မှ ထုတ်ပြန်သော ထုတ်ပြန်ချက်များအရ သိရှိရပါသည်။

Source: autocarpro.com                                                            

DOCA (ရန်ကုန်)

         ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ နှစ်ဆန်းပိုင်းမှစတင်၍ ရုရှားနိုင်ငံ၏ ရေနံတင်ပို့မှုသည် တစ်ရက်လျှင် ပျမ်းမျှ စည်ပေါင်း ၃.၄၆ သန်း ရှိနေပြီး၊ ၎င်းမှာ ၂၀၂၅ ခုနှစ်နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက တစ်ရက်လျှင် စည်ပေါင်း ၁၂၀,၀၀၀ ခန့် တိုးလာခြင်းဖြစ်‌ကြောင်း သိရပါသည်။ မေလ ၃၁ ရက်နေ့မတိုင်မီ ၄ ပတ်တာကာလအတွင်း နောက်ဆုံးရရှိသော အချက်အလက်များအရ တစ်ရက်လျှင် ပျမ်းမျှ ရေနံတင်ပို့မှုမှာ ၃.၆၄ သန်း ရှိခဲ့‌ကြောင်း သိရပါသည်။ အဆိုပါပမာဏမှာ ယခင် ၂၈ ရက်တာကာလအတွင်း မှတ်တမ်းတင်ထားသည့် ၃.၆၈ သန်းထက် အနည်းငယ်လျော့နည်းသော်လည်း ကိန်းဂဏန်းများအရ သမိုင်းတစ်လျှောက် မြင့်မားသောအဆင့်တွင်ပင် ရှိနေဆဲဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။

         ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြား (Strait of Hormuz) အနီး မတည်ငြိမ်မှုများကြောင့် ကမ္ဘာ့ရေနံ ဈေးနှုန်း မြင့်တက်လာခြင်းနှင့်အတူ ယခုကဲ့သို့ ရေနံတင်ပို့မှုပမာဏ ဆက်တိုက်မြင့်မားနေခြင်း တို့ပေါင်းစပ်ကာ ရုရှားရေနံတင်ပို့မှု၏ စုစုပေါင်းတန်ဖိုးကို မတွေ့ကြုံဖူးသေးသည့် အဆင့်များ အထိ ရောက်ရှိသွားစေခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။ ရုရှား၏ ရေနံချက်လုပ်ရေးကဏ္ဍသည် သိသာထင်ရှားသော ဖိအားများနှင့် ရင်ဆိုင်နေရပြီး မေလတွင် ရေနံချက်လုပ်မှုနှုန်းမှာ ၁၆ နှစ်တာ ကာလအတွင်း အနိမ့်ဆုံးအဆင့်သို့ ကျဆင်းသွားခဲ့ပါသည်။ အဆိုပါအနှောင့်အယှက် ဖြစ်မှုများ ကြောင့် မော်စကိုအနေဖြင့် ပြည်တွင်းလိုအပ်ချက်ကို ကာကွယ်ရန် လေယာဉ်ဆီနှင့် ဓာတ်ဆီ ကဲ့သို့သော ချောဆီအချောထည် ထုတ်ကုန်များအပေါ် ပိုမိုတင်းကျပ်သည့် တင်ပို့မှု ထိန်းချုပ်မှုများကို လုပ်ဆောင်လာခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။ တစ်ချိန်တည်းမှာပင် လက်ရှိပင်လယ်ပြင်တွင် သယ်ယူပို့ဆောင်နေဆဲဖြစ်သော ရုရှားရေနံပမာဏမှာ စည်ပေါင်း ၁၂၄ သန်းအထိ မြင့်တက်လာခဲ့ပြီး ၎င်းမှာ ဧပြီလလယ်က တွေ့ရှိရသည့် အနိမ့်ဆုံးပမာဏထက် ၂၅ ရာခိုင်နှုန်း တိုးတက်လာခြင်း ဖြစ်ကြောင်း သိရပါသည်။

        အိန္ဒိယနိုင်ငံသည် ရုရှားနိုင်ငံ၏ ရေနံအဓိက ဦးတည်ရာ ပန်းတိုင်တစ်ခုအဖြစ် ဆက်လက်တည်ရှိနေပါသည်။ ယခုနှစ်ဆန်းပိုင်းက အရှေ့အလယ်ပိုင်း ရေနံထောက်ပံ့မှုများ အနှောင့်အယှက်ဖြစ်ခဲ့ပြီးနောက် အိန္ဒိယရေနံချက်စက်ရုံများ၏ ဝယ်ယူမှုမှာ သိသိသာသာ မြင့်တက်လာခဲ့ပါသည်။ အဆိုပါဒေသသို့ တင်သွင်းမှုသည် မေလတွင် တစ်ရက်လျှင် ပျမ်းမျှ ၁.၇၆ သန်းအထိရှိခဲ့ပြီး ဖေဖော်ဝါရီလနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက ၆၃ ရာခိုင်နှုန်း တိုးတက်လာခဲ့ပါသည်။ ခြုံငုံကြည့်လျှင် မေလ ၃၁ ရက်နေ့ကုန်ဆုံးသည့် ၄ ပတ်တာကာလအတွင်း အာရှဝယ်သူများထံ ရုရှား၏ ရေနံတင်ပို့မှုမှာ တစ်ရက်လျှင် စည်ပေါင်း ၃.၅၂ သန်းအထိ ရောက်ရှိခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။

          ဥရောပသမဂ္ဂ (EU) သည် ရုရှားအပေါ် စီးပွားရေးအရ ဖိအားများ ပိုမိုပြင်းထန်လာစေရန် ၎င်း၏ ၂၁ ကြိမ်မြောက် ပိတ်ဆို့အရေးယူမှု ပက်ကေ့ဂျ်ကို ပြင်ဆင်ခြင်းဖြင့် လှုပ်ရှားလာခဲ့ပြီး၊ ယင်းတွင် ရုရှားရေနံ၏ အမြင့်ဆုံးဈေးနှုန်းကို တစ်စည်လျှင် ၄၄.၁၀ ဒေါ်လာဖြင့် ယာယီ သတ်မှတ်ရန် အဆိုပြုချက် ပါဝင်လာခဲ့‌‌ကြောင်း သိရပါသည်။

          ရေနံဈေးနှုန်း အမြင့်ဆုံးသတ်မှတ်ချက်အပြင် ကော်မရှင်သည် ပိတ်ဆို့အရေးယူမှုများကို ရှောင်လွှဲရန် ကူညီပေးနေသည့် တတိယနိုင်ငံများမှ အဖွဲ့အစည်းများကို ပစ်မှတ်ထားရန် လုပ်ဆောင်ခဲ့ပြီး အရည်ပျော်သဘာဝဓာတ်ငွေ့ (LNG) သယ်ယူပို့ဆောင်သည့် သင်္ဘောများအထိပါ ကန့်သတ်ပိတ်ဆို့မှုအစီအမံများကို တိုးမြှင့်ဆောင်ရွက်ရန် ရည်ရွယ်ခဲ့‌ကြောင်း သိရှိရပါသည်။

Source: United 24 media.com                                                    

DOCA (ရန်ကုန်)

     အိန္ဒိယနိုင်ငံသည် ဝါဂွမ်းတင်သွင်းမှုအပေါ် ကောက်ခံသည့် သွင်းကုန်ခွန်များကို ငါးလကြာ ပယ်ဖျက်ပေးလိုက်ကြောင်း အစိုးရက စနေနေ့တွင် ပြောကြားခဲ့သည်။ ယင်းသို့ပြုလုပ်ခြင်းသည် အညစ်အကြေးကင်းစင်သော သဘာဝအမျှင်ဓာတ် (contamination-free natural fibre) ထောက်ပံ့မှုကို မြှင့်တင်ရန်ဖြစ်ပြီး ချည်မျှင်အတွက် နိုင်ငံရပ်ခြားဝယ်လိုအား အားကောင်းနေချိန် တွင် အထည်အလိပ် တင်ပို့သူများကို အထောက်အကူပြုရန် ရည်ရွယ်သည်။

    ကမ္ဘာ့ဒုတိယအကြီးဆုံး ချည်ထုတ်လုပ်သူ၏ သွင်းကုန်ကန့်သတ်ချက်များ လျှော့ပေါ့မှုသည် ကမ္ဘာ့စျေးနှုန်းများကို အထောက်အကူဖြစ်စေနိုင်သော်လည်း
ရူပီးငွေတန်ဖိုးကျဆင်းမှုကြောင့် သွင်းကုန်ဝါဂွမ်းဈေးသည် ပြည်တွင်းထွက်ကုန်များထက် အနည်းငယ်ဈေးပိုကြီးသဖြင့် ဝယ်ယူမှုများ ရုတ်တရက်မြင့်တက်လာနိုင်ခြေမရှိကြောင်း သိရသည်။

    လက်ရှိ ၁၁% သော တင်သွင်းခွန်ကို အောက်တိုဘာ ၃၀ ရက်အထိ ဆိုင်းငံ့ထားမည်ဟု အစိုးရက ထုတ်ပြန်ချက်တွင် ဖော်ပြထားသည်။ အီရန်စစ်ပွဲကြောင့်
ထောက်ပံ့ရေးကွင်းဆက်များ ပြတ်တောက် နေချိန်တွင် အိန္ဒိယ၏အထည်အလိပ်ကဏ္ဍသည်လည်း အခြားကဏ္ဍများကဲ့သို့ပင် သွင်းအားစုကုန်ကျ စရိတ်များ မြင့်တက်ခြင်းဒဏ်ကို ခံနေရသည်။

    ဤအစီအမံသည် ဝါဂွမ်းရရှိနိုင်မှုကို ပိုမိုကောင်းမွန်စေခြင်းဖြင့် အထူးသဖြင့် အသေးစားနှင့် အလတ်စား ကုမ္ပဏီများကို အထောက်အကူပြုနိုင်မည်ဟု အစိုးရက ဆိုသည်။ သို့ရာတွင် စက်မှု လုပ်ငန်းဆိုင်ရာ တာဝန်ရှိသူများက လက်ရှိတွင် အိန္ဒိယဝါဂွမ်းသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် ဈေးအသက် သာဆုံးဖြစ်ပြီး ယခုနှစ်သီးနှံမှ ဝါဂွမ်းအလုံအလောက် ပြည်တွင်း၌ ရှိနေသောကြောင့် တင်သွင်းမှုကို ကန့်သတ်နိုင်ဖွယ်ရှိသည်ဟု ဆိုသည်။

     လက်ရှိဈေးနှုန်းများအရ သွင်းကုန်များမှာ တွက်ချေကိုက်မှုမရှိနိုင်ကြောင်း အိန္ဒိယဝါဂွမ်း အသင်းဥက္ကဋ္ဌက ရိုက်တာသို့ ပြောကြားခဲ့သည်။ နိုင်ငံခြားသို့
အဓိကတင်ပို့သည့် စက်ရုံများအနေ ဖြင့် အရည်အသွေးပြည့်မီရန်အတွက် ညစ်ညမ်းမှုကင်းသည့် ဝါဂွမ်းများကို လိုအပ်ပြီး အဆိုပါ လိုအပ်ချက်အတိုင်း ဖြစ်စေရန် အခွန်ကင်းလွတ်ခွင့် ပေးထားသည့်ကာလအတွင်း ဝါဂွမ်းထုပ်ရေ ၆ သိန်းခန့် ပြည်ပကနေ တင်သွင်းလာနိုင်ကြောင်း သိရသည်။

   အဆိုပါဝါဂွမ်းကို အထွက်နှုန်းပိုလျှံသည့် ဩစတြေးလျ၊ ဘရာဇီး၊ အမေရိကန်နှင့် အာဖရိကနိုင်ငံတို့မှ ရရှိနိုင်ဖွယ်ရှိကြောင်း စက်မှုလုပ်ငန်းဆိုင်ရာ တာဝန်ရှိသူများက ဆိုသည်။ အိန္ဒိယသည် ယခင်နှစ်က သြဂုတ်လလယ်မှ ဒီဇင်ဘာလကုန်အထိ အကောက်ခွန်ကင်းလွတ်သော ဝါဂွမ်းတင်သွင်း ခွင့်ကို ခွင့်ပြုခဲ့ပြီး ၎င်းမှတစ်ဆင့် ယခုစျေးကွက်နှစ် (ပြီးခဲ့သော အောက်တိုဘာ ၁ ရက်မှစတင်) တွင် တင်သွင်းမှုမှာ ဝါဂွမ်းထုပ်ရေ ၄.၇ သန်းအထိ စံချိန်တင်မြင့်မားလာခဲ့သည်။

       အိန္ဒိယနိုင်ငံတွင် ဝါဂွမ်းကို မိုးရေချိန် အားထားရသောဒေသများ၌အဓိကစိုက်ပျိုးပြီး အယ်လ်နီညိုရာသီဥတုဖြစ်စဉ်ကြောင့် မိုးဦးမိုးနှောင်း ရွာသွန်းမှု
အနှောင့်အယှက်ဖြစ်ပေါ်ပါက ဇွန် လမှစတင်၍ စိုက်ပျိုးမည့် သီးနှံအသစ်၏အထွက်နှုန်းကို လျော့ကျစေနိုင်ပြီး ပြည်ပမှ တင်သွင်း လိုသည့် ဝယ်လိုအားကို
မြင့်တက်စေနိုင်ကြောင်း၊ အဆိုပါအခြေအနေမျိုးတွင် အစိုးရအနေဖြင့် ယခင်နှစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည့်အတိုင်း အောက်တိုဘာလနောက်ပိုင်းအထိ အကောက်ခွန်ကင်းလွတ်ခွင့်ကို သက်တမ်းတိုးနိုင်ကြောင်း နယူးဒေလီအခြေစိုက် ကမ္ဘာ့ကုန်သွယ်ရေးလုပ်ငန်းတစ်ခုမှ အရောင်းကိုယ်စားလှယ်တစ်ဦးက
ပြောကြားခဲ့သည်။

Source: Reuters, 31 May 2026(လယ်ယာထွက်ကုန်များနှင့် အဓိကသွင်းကုန်များ၏ နိုင်ငံတကာဈေးကွက်စောင့်ကြည့်လေ့လာရေးအဖွဲ့)